جنگ و جهاد - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٣٤
اين آيه بر دو نكته اساسى تأكيد دارد نخست، بر اطاعت از رسول خدا، به ويژه در زمان جنگ، و دوم، بر پرهيز و دورى از اختلاف و كشمكش و تفرقه. اين دو نكته هريك به نوبه خود بسيار مهم هستند و كوتاهى در هر كدام از آن دو، سبب ضعف جبهه اسلام و شكست مسلمانان خواهد شد و از همين روى، خداى متعال در قرآن بر اين دو نكته محورى تأكيد ويژه كرده است.
شرط پنجم، به رعايت شيوههاى نظامى و شگردهاى جنگى مربوط مىشود. در مبارزه و جنگ با دشمن خونخوار، بى حساب حركت كردن و دل به دريا زدن درست نيست. جنگجويان مؤمن بايد همه روشها و راه و رسمهاى جنگ را بياموزند و آنها را مو به مو اجرا كنند و پيوسته در وضع آماده باش كامل به سر برند و سلاح خود را همراه داشته باشند تا غافل گير نشوند. آنان بايد در اقدام بر عليه دشمن شرايط گوناگون را در نظر بگيرند: اگر اوضاع و شرايط مناسب حمله دسته جمعى، گسترده و يكپارچه است اقدام به حمله گسترده كنند، و اگر اوضاع و شرايط مقتضى حمله پراكنده و از نوع حملات چريكى است از همين طريق به دشمن ضربه بزنند. خداى متعال در اين باره مىفرمايد:
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا خُذُوا حِذْرَكُمْ فَانْفِرُوا ثُبات أَوِ انْفِرُوا جَمِيعاً؛١اى كسانى كه ايمان آورده ايد، آمادگى خود را (در برابر دشمن) حفظ كنيد و گروه گروه (براى جنگ) بيرون رويد يا به طور جمعى روانه شويد.
شرط ششم، به آگاهى و هشيارى مسلمانان و سوءظنّ به دشمن مربوط
[١] نساء (٤)، ٧١.