حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١٤٩
بود. نمونۀ دیگری که نشان میدهد اهلبیت ٧ استفاده از رنگ سیاه را برای ماتم تأیید کردهاند، گزارشی است که میگوید پس از شهادت امام حسين ٧، زنان بنيهاشم در ماتم آن حضرت لباسهاي سياه و جامههاي خشن پوشيدند و عليّ بن الحسين ٧ به علت اشتغال آنها به عزاداري، برايشان غذا درست ميكردند.[٤٥٨] این گزارش نشاندهنده تقریر امام است. احتمال اینکه تقریر مذکور، به شهادت امام حسین ٧ محدود باشد، با وجود روایت مذکور از امام صادق ٧ تضعیف میشود.[٤٥٩]
امام رضا ٧ نیز عید غدیر را روز بیرون آوردن لباسهای سیاه و پوشیدن لباسهای رسمی خواندهاند.[٤٦٠] معلوم میشود که سیاه، لباسی رسمی و برای همیشه نیست بلکه لباس موقّتی برای ایام یا شرایط خاص است.
در گزارشی آمده که پیامبر صلی الله علیه و آله در آخرین روز حیات شریفشان جامعه سیاه پوشیدند، نماز صبح را به جماعت در مسجد خواندند و پس از آن برای مردم سخنرانی کردند.[٤٦١] این روایت و مشابهات آن نشان میدهد که پوشیدن سیاه حرمت ندارد و نهایتا مکروه است که در مواقع خاص مثل آماده نبودن لباسهای دیگر، عزاداری و ... این کراهت برداشته میشود.
یکی دیگر از علّتهای پوشش مشکی معصومان تقیه است.[٤٦٢] سیاهپوشی عباسیان نمادی برای آنان بود و آنها هم دشمنان اهلبیت علیهم السلام بودند. همین مساله از سویی علّت نهی از پوشش مشکی است و از سوی دیگر دلیل جواز آن در حال ترس محسوب میشود. بر این اساس اگر در جایی سیاه پوشیدن امام صادق ٧ گزارش شده بود، میتوان آن را حمل بر تقیه کرد.[٤٦٣]
[٤٥١]. المحاسن، ج ٢، ص ٤٢٠، ح ١٩٥.
[٤٥٢]. آیةالله خامنهای و آیةالله مکارم شیرازی در پی استفتائی که از ایشان شد، پوشیدن لباس سیاه در عزای اهلبیت، خصوصاً سیدالشهدا ٧ را تعظیم شعائر دانسته و از محدوده کراهت خارج شمردهاند. و همچنین ر. ک: الحدائق الناضره، ج ٧، ص ١١٨؛ و مستدرکالوسائل، ج ٣، ص ٣٢٨ و مرآة الكمال، ج ١، ص ٨٥.
[٤٥٣]. الاقبال بالاعمال الحسنه، ج ٢، ص ٢٦١.
[٤٥٤]. بصائرالدرجات، ج ١، ص ٣٠٤، ح ١٠.
[٤٥٥]. ر. ک: من لا یحضره الفقیه: ج١ص٢٥٢.
[٤٥٦]. «فَقَدْ رُوِيَ عَنْ حُذَيْفَةَ بْنِ مَنْصُورٍ أَنَّهُ قَالَ: كُنْتُ عِنْدَ أَبِيعَبْدِاللَّهِ ٧ بِالْحِيرَةِ- فَأَتَاهُ رَسُولُ أَبِيالْعَبَّاسِ الْخَلِيفَةِ يَدْعُوهُ فَدَعَا بِمِمْطَرٍ أَحَدُ وَجْهَيْهِ أَسْوَدُ وَ الْآخَرُ أَبْيَضُ فَلَبِسَهُ ثُمَّ قَالَ ٧ أَمَا إِنِّي أَلْبَسُهُ وَ أَنَا أَعْلَمُ أَنَّهُ لِبَاسُ أَهْلِ النَّارِ»؛ من لایحضره الفقیه، ح ٧٧١.