حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١٤٨

٣ـ٥. غمناکی

رنگ سياه، در انسان ايجاد حزن می‌کند. لوشر دربارۀ رنگ سیاه می‌گوید: «دوست‌داران رنگ سیاه معمولاً خسته و افسرده‌اند. اگر خسته نباشند، ناراضی‌اند. اگر ناراضی نباشند، مغرورند. اگر مغرور نباشند، انکار می‌کنند. اگر انکار نکنند هم ناراضی‌اند، هم مغرور، هم خسته و هم انکار می‌کنند؛ اما احتمالاً خودشان هم خبر ندارند.

در اسلام پوشش سیاه برای مردان مکروه است. اميرالمؤمنين ٧ به اصحاب خويش فرمود: «لباس سياه بر تن مكنيد كه آن جامۀ فرعون است.»[٤٥٤] همین مضمون در روایت امام صادق ٧ آمده و ایشان دربارۀ سابقۀ نهی از لباس سیاه می‌فرماید: خداوند عزّوجل به يكى از انبيای بنى‌اسرائيل وحى فرمود: «به مؤمنان بگو لباس دشمنان مرا در بر نكنند و طعام دشمنان مرا نخورند و بر طريقه دشمنان من نپويند (يا با ايشان سلوك نكنند) كه مبادا آن‌ها نيز مرا دشمن شوند، هم‌چنان كه آنان دشمن من هستند.»[٤٥٥] بعضی روایات در این زمینه، یکی از دلایل نهی از پوشش سیاه را مطرح می‌کنند. امام صادق ٧ به حنان بن سدير فرمود: «نعلین سیاه غم را به همراه دارد.» [٤٥٦] این روایت، وجه دیگری در کراهت سیاه‌پوشی است.

با توجه به مطالب گذشته، پوشش سیاه برای بانوان در منظر نامحرم امری پسندیده به حساب می‌آید. همچنین با توجه به ویژگی متناسب با حزن این رنگ، از آن در عزادارى‌ها استفاده می‌شود و ظاهراً این مقام استعمال، منهی معصومان : نبوده است. امام صادق ٧ دربارۀ زنی که شوهرش مرده، می‌فرماید: «عدۀ وفات نگه دارد و در این مدت از پوشیدن لباس‌های رنگین، سرمه‌زدن، بوی خوش به کار بردن و زینت کردن بپرهیزد.» سپس می‌افزایند: «که اشکالی ندارد لباس‌های سیاه بپوشد.»[٤٥٧]

این روایت نشان می‌دهد، استفاده از پوشش مشکی در آن دوران نیز نشان ماتم


[٤٤٧]. من لایحضره الفقیه، ج ١، ص ٢٥١، ح ٧٦٧.

[٤٤٨]. الفقیه، ص ٢٥٢، ح٧٧٠

[٤٤٩]. خصال، شیخ صدوق، ج ١، ص ٩٩،ح ٥٠.

[٤٥٠]. دعائم الاسلام، ج ٢، ص ٢٩٢، ح ١٠٩٨.