امت و برای جمعیت وحدت قائل است ، حیات قائل است ، ممات قائل است‌ ، اجل و ضرب الاجل قائل است .
اینها همه این حقیقت را به ما نشان می‌دهد که این کتاب آسمانی در این‌ جهت حکم یک کتاب تألیف شده بشری را ندارد ، بلکه حکم کتاب طبیعت را دارد ، همیشه زمینه‌اش برای تحقیقات آیندگان فراهم است .

نهج البلاغه و تقدم آن بر زمان خودش

حتی نهج البلاغه که یکی از بچه‌های قرآن است [ همین طور است ] . نهج‌ البلاغه کتابی است که از زمانی که جمع آوری شده است بیش از هزار سال ، و از زمانی که خطبه‌های آن انشاء شده است در حدود هزار و سیصد و پنجاه‌ سال می‌گذرد . اول نگاهی بکنیم به خطبا و وعاظی که در طول این مدت از نهج‌ البلاغه استفاده می‌کرده‌اند ، بعد نگاهی به محتویات خود این کتاب می‌کنیم‌ . اگر نگاه بکنید به منطق خطبا ، وعاظ و شارحین ، از همان هزار سال پیش‌ به این طرف ، تا می‌رسیم به همین سی سال پیش خودمان ، خواهید دید که فقط قسمتی از تعلیمات نهج البلاغه بوده که توجه آنها را جلب می‌کرده کرده و با روحیه آنها هماهنگی داشته است ، قسمتهای دیگر مسکوت عنه بوده است .
در سی سال پیش انسان پای خطابه هر خطیبی که زبردست‌تر از او نبوده‌ می‌نشست و او می‌خواست از نهج البلاغه صحبت بکند ، جز خطبه‌های زهدی نهج‌ البلاغه چیزی نمی‌شنید کأنه مجموع خطبه‌های نهج البلاغه محدود است به همان‌

« دار بالبلاء محفوفة و بالغدر معروفه » [١] « انما الدنیا دار مجاز و الاخرش دار قرار ، فخذوا من »

[١] نهج البلاغه ، خطبه . ٢٢٤