... بیش از هشتاد فروند ناو جنگی دولت های عضو پیمان ناتو در خلیج فارس متمرکز شده اند. یگان های کماندویی ارتش امریکا که از آلمان غربی به آنجا فرستاده می شوند در عرشه ناو هواپیمابر "رنجر" که در خلیج فارس شناور است جا می گیرند.» رادیو مسکو افزود: «مجله "مسائل نظامی" ارگان رسمی پنتاگون تأکید کرد که یگان های امریکا در جمهوری فدرال آلمان تمرین کرده و تعلیم دیده و آماده شده اند. جمهوری فدرال آلمان در تدارک ماجراجوییِ امریکا در خلیج فارس و در وارد آوردن فشار اقتصادی به ایران هم شرکت می کند.»[١]

از سوی دیگر، وزیر خارجه بلغارستان در دیدار سفیر جمهوری اسلامی ایران در این کشور، تأکید کرد: ما چون سایر کشورهای سوسیالیستی بلوک شرق، مخالف مداخله و حضور امریکا در خلیج فارس هستیم و یقین داریم که حضور امریکا و ایادی غربی آن در منطقه، بر خلاف تبلیغات آنان موجب ناامنی و گسترش تشنج در منطقه است.[٢]

١ ١٧

بهبودی آشکار روابط ایران و شوروی و گسترش آن که نگرانی غرب را برانگیخته، دلایل و آثار متعددی دارد. رادیو بی.بی.سی طی تفسیری در این باره گفت:«دولت ایران به دلیل اینکه بنادرش در خلیج فارس در محاصره شدید قراردارد، بیش از پیش ضرورت یافتن کانال های دیگری برای معاملات بازرگانی اش را حس می کند. راه جدید ارتباط هوایی و زمینی با همسایه ابرقدرت شمالی ایران که روز ١٥/٧/١٣٦٦ اعلام شد، قدمی به سوی این هدف و نشانة دیگری از بهبود روابط ایران و شوروی است که از چندی پیش رو به گسترش بوده است. از آنجا که ایران و شوروی در ماه های اخیر هر دو به حضور نیروهای دریایی خارجی در خلیج فارس اعتراض کرده اند، به نظر می رسد که منافع مشترک دو کشور در حال گسترش است. البته دولت شوروی دلایل متعدد دیگری نیز برای حفظ روابط دوستانه با کشور بحران زده همسایه خود که دارای ٢٥٠٠ کیلومتر مرز مشترک با آن است، دارد. همچنین صدور ٧٠٠هزار بشکه نفت که از ایران به مقصد شوروی مطرح شده، خود تلاشی است که می تواند از فشاری که دولت ایران برای تأمین هزینه جنگی خود هم اکنون با آن رو به رو است، بکاهد.»[٣]

رادیو بی.بی.سی همچنین این موضوع را با "فرد هالیدی" استاد دانشگاه لندن به بحث گذاشت. وی گفت: «تا آنجا که به ایران مربوط می شود این است که این کشور نگران حضور نیروی دریایی ایالات متحده در خلیج فارس و امکان حمله مستقیم نظامی امریکا علیه ایران است. ایران همچنین در تلاش است تا با حفظ روابط با شوروی، از اقدامات بیش تر شورای امنیت سازمان ملل علیه خود جلوگیری کند، اما هیچ کشوری بهتر از شوروی از این نکته آگاه نیست که در دراز مدت اظهارات و نشانه های دیگری از نرمش مستقیم ایران در رابطه با شوروی ظاهر خواهد شد، امّا با توجه به ماهیت ایران، اینها اقداماتی است تاکتیکی و رژیم جمهوری اسلامی ایران همچنان به شدت ضد کمونیست باقی مانده است.

[١] ٥٠. مأخذ ١، ص ٥١، رادیو مسکو، ١٧/٧/١٣٦٦.

[٢] ٥١. روزنامه اطلاعات، ١٩/٧/١٣٦٦، ص ٣.

[٣] ٥٢. خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه "گزارش های ویژه"، شماره ٢٠٣، ١٧/٧/١٣٦٦، ص ٤٥، رادیو بی.بی.سی، ١٦/٧/١٣٦٦.