روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٥٠ - روزشمار جنگ شنبه / ٢٥ مهر ١٣٦٦ / ٢٣ صفر ١٤٠٨ / ١٧ اکتبر ١٩٨٧
غلامرضا آقازاده وزیر نفت ایران در بازگشت از شوروی اعلام کرد: «در پروتکلی که به امضای طرفین رسید مطالعه کارشناسی و فنی پروژه خط لوله نفت ایران به شوروی و همچنین تبادل نفت خام در مقابل فرآورده های نفتی بین دو کشور منظور شده و شوروی موافقت کرد که در مقابل دریافت یکصد هزار بشکه نفت خام در روز، معادل آن را فرآورده های نفتی به ایران تحویل دهد.»[١] آسوشیتدپرس در این باره به نقل از منابع شوروی نوشت: «در موافقت نامه ایران و شوروی برای حفظ تراز پرداخت ها، تحویل ماشین آلات ساخت شوروی و تجهیزات به ایران در نظر گرفته شده و همچنین اتحاد شوروی در پروژه های صنعتی و لایروبی بنادر ایران در دریای خزر کمک خواهد کرد.»[٢]
١ ١٨
عملکرد امریکا و غرب در منطقه و حمایت آنها از عراق در شماره امروز مجله ژون آفریک چاپ پاریس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. این مجله نوشته است: «امریکا و متحدانش با این صف آرایی - که از چهل سال پیش تاکنون بی سابقه است - کشوری بزرگ و غیرمتعهد چون ایران را محاصره کرده و آشکارا در پی تحریک، تحقیر و سرانجام خفقان این کشورند. برخی ها ممکن است بگویند اگر هدف از این صف آرایی متوقف ساختن جنگ وحشتناک ایران و عراق و حفظ آزادی کشتی رانی خلیج]فارس[ باشد، چه مانعی دارد، ولی غربی ها تصمیم گرفته اند کاملاً در جهت عکس صلح عمل کنند؛ زیرا با گشایش جبهه دوم در خلیج فارس و متوقف ساختن بخشی از نیروهای ایرانی در آنجا، به عراق امکان داده اند تا ایران را هدف حملات گسترده خود قرار دهد. رفتار غربی ها درست مانند پاسبانی است که شما را در زمین بی حرکت نگه دارد تا دشمن ضرباتی به پیکرتان وارد آورد. بنابراین بازگردان صلح به هیچ وجه مطرح نیست، بلکه منظور التیام زخم های تهدید آمیز عراق و درمان وضع نابسامان نظامی این کشور و جلوگیری از تسخیر بصره به دست ایران است.»
ژون آفریک در ادامه، استقرار جمهوری اسلامی ایران در سال ١٩٧٩ را به روی کار آمدن ناصر در دهه ١٩٦٠ قاهره تشبیه کرده و نوشته است: «غربی ها در سال ١٩٧٠ برای مقابله با "ناصر" از اسرائیل به عنوان دشمن اعراب استفاده کردند و در سال ١٩٨٠ نیز عراق دشمن دیرینه ایرانیان را علیه ایران بسیج نمودند. غربی ها در تبادل نظرهای خود در سال ١٩٨٠ به این نتیجه رسیدند که با این تدبیر نه تنها هر تهدیدی را از متحد خودشان دور می کنند، بلکه اعراب و مسلمانان را سرگرم جنگ می کنند تا بدین وسیله یکدیگر را از بین برده و امکانات مالی فراوانشان را به هدر برند. آنها می گویند از این گذشته چه کسی جز خودمان می تواند به آنان اسلحه بفروشد.»[٣]
روزنامه "ملی گازته" چاپ ترکیه نیز به نقل از مرکز تحقیقاتی بنیاد "هریتیج" درباره اهداف امریکا و نقش ترکیه در منطقه نوشت: «ترکیه طرفدار غرب است و امروزه غرب بیش از یک
[١] ٤٣. روزنامه اطلاعات، ٢٦/٧/١٣٦٦، ص٣.
[٢] ٤٤. مأخذ٢٠، ص٣١، مسکو - خبرگزاری آسوشیتدپرس، ٢٦/٧/١٣٦٦.
[٣] ٤٥. مأخذ٤٣، ص آخر، پاریس - خبرگزاری جمهوری اسلامی به نقل از مجله ژون آفریک.