روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٣٤ - روزشمار جنگ جمعه / ٢٤ مهر ١٣٦٦ / ٢٢ صفر ١٤٠٨ / ١٦ اکتبر ١٩٨٧
موانع در راه تلاش های صلح متهم می کرد، اما پس از تصویب شدن این قطعنامه تغییر روش داده و لحن آشتی جویانه ای نسبت به ایران در پیش گرفته است. با تمام این احوال روابط عراق - شوروی تا تصویب قطعنامه ٥٩٨ در تمام زمینه ها خوب بوده است.»[١]
عراق بیش از همه به پایان جنگی که خود هشت سال پیش شروع کرد نیاز دارد. یونایتدپرس در گزارشی از اوضاع عراق، علل این نیاز عراق را تشریح کرد: «هر دو کشور ایران و عراق خون و نفت خود را در راه جنگ طولانی با یکدیگر صرف می کنند ولی این بغداد است که بیش از همه به پایان جنگی که خود هشت سال پیش آغاز کرد و اکنون می داند که نمی تواند برنده آن باشد، احتیاج دارد و در هیچ جا به اندازه بصره این مسئله مشهود نیست. بصره دومین شهر بزرگ عراق است که به ویرانه ای تبدیل شده و هنوز در زیر آتش قراردارد، روحیه خود را از دست داده است و نیروهای ایرانی در حومه آن سرگرم تلاش برای ورود به آن هستند.» یونایتدپرس افزود: «… تحلیل گران نظامی هم زمان بر این مسئله توافق دارند که عراق علی رغم برخورداری از یک نیروی هوایی بسیار قدرتمند، قادر به پیروزی در جنگ نیست ولی پیروزی نظامی ایران غیرممکن نیست. حملات هوایی عراق نیز تاکنون به هیچ وجه قادر به وادار کردن ایران به قبول مذاکرات صلح نبوده است. در حالی که هدف امریکا از حضور نظامی در خلیج فارس نیز برقراری یک وضعیت "نه برد نه باخت" در جنگ ایران و عراق است.[٢]
١ ١٦
مدیرکل اروپا و امریکای وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران (علی آهنی) که به آلبانی سفر کرده است با وزیر خارجه آلبانی ملاقات و پیام کتبی دکتر ولایتی را تسلیم وی کرد. در این دیدار وزیر خارجه آلبانی ضمن تأکید بر لزوم خروج نیروهای بیگانه از منطقه، درباره جنگ ایران و عراق گفت: ما ٧ سال قبل صریحاً تجاوز علیه ایران را محکوم کرده ایم و از تلفات دو ملت ایران و عراق متأسف هستیم. به عقیده ما امپریالیسم و کسانی که از طرف آنها عمل می کنند باید محکوم شوند و مسئولیت تجاوز را بپذیرند.[٣]
٢ ١٧
کشورهای عرب حامی عراق تلاش های سیاسی گسترده ای را برای متحد کردن کشورهای منطقه علیه جمهوری اسلامی ایران در صحنه منطقه ای و جهانی آغاز کرده اند. کویت و عربستان با دعوت از نیروهای بیگانه نقش مهمی را بازی می کنند. رادیو امریکا به نقل از نیویورک تایمز گفت: «عربستان سعودی رهبریِ تلاش در راه ایجاد یک جبهه متحد علیه ایران در کنفرانس آتی اتحادیه عرب را - که قرار است در هفتم نوامبر (١٦/٨/١٣٦٦) در امان پایتخت اردن تشکیل شود - به عهده گرفته است. عربستان سعودی بر این امید است که دیگر کشورهای عرب را برای تصویب قطعنامه ای بسیج کند که در آن ایران به سبب خودداری از قبول آتش بس در جنگ با عراق محکوم شود. قصد عربستان سعودی آن است که ضمن به صف
[١] ٤٧. روزنامه اطلاعات، ٢٥/٧/١٣٦٦، ص آخر، پاریس - خبرگزاری فرانسه؛ و - روزنامه رسالت، ٢٥/٧/١٣٦٦، ص١٢، به نقل از هفته نامه الوطن العربی.
[٢] ٤٨. مأخذ١٨، ص٥، بصره - خبرگزاری یونایتدپرس، ٢٤/٧/١٣٦٦.
[٣] ٤٩. مأخذ٤١، ص٣.