به کشتی ایران - اجر، اقدامات ایران در قبال تهدیدات امریکا، روند مذاکرات صلح، تنبیه متجاوز، عملکرد شورای امنیت، مسئله گروگان های غربی در لبنان و روابط با کشورهای جهان تشریح کرد.

رئیس جمهوری اقدامات خصمانه دولت امریکا را عامل تیرگی روابط دو کشور دانسته و با اشاره به حادثه کشتی ایران - اجر گفت: «سفر من چگونه می تواند باعث بهبود در روابط دو کشور شود در حالی که هم زمان با ورود من به نیویورک، امریکا به یک کشتی ایرانی حمله کرده و تعدادی را به قتل می رساند. اگر فرضاً مین در آن کشتی بود آیا نیروی دریایی امریکا نمی توانست آن را محاصره کند و کسی را نکشد؟ البته چنین مواردی در گذشته نیز بارها توسط امریکا صورت گرفته است.»

وی در پاسخ به این سؤال که آیا شما خود را در حال جنگ با امریکا می بینید، گفت: «نه، ولی این نگرانی را داریم که ممکن است امریکا ما را به جنگ بکشاند. حضور امریکا در خلیج فارس نشانه جنگ است. این همه کشتی جنگی و ناوگان دریایی به خاطر دفاع نیست بلکه به منظور حمله در آنجا مستقر شده اند. علامت صلح و عدم بروز جنگ این است که امریکا نیروهای خود را از خلیج فارس خارج کند. … فکر می کنم اولین قدم ها را دولت امریکا در راه یک جنگ برداشته. ما به هیچ وجه مایل نیستیم یک جنگ تمام عیار بین ما و امریکا رخ بدهد اما اگر چنین چیزی پیش آید ما ناگزیر با قدرت از خودمان دفاع خواهیم کرد.»[١]

آیت الله خامنه ای درباره حمله امریکا به کشتی ایران - اجر گفت: «تهاجم اخیر نیروهای امریکایی به یک کشتی باربری ایرانی، یکی از بزرگ ترین اشتباهات دولت ریگان بود و طبق ارزیابی این اشتباه حتی از اشتباه ماجرای مک فارلین هم بزرگ تر بود. امریکا در انتخاب زمان این حرکت و نوع تبلیغاتی که برای آن به راه انداخته، مصلحت اندیشی هایی داشته است، اما نوع حادثه و طبیعت خونین و زشت آن چشم انداز حوادث خونینی را در مقابل افکار عمومی مردم امریکا به وجود خواهد آورد. برخلاف تبلیغات وسیع امریکا کشتی ایرانی مورد تهاجم امریکا یک کشتی باری با نام معین و ثبت شده تجاری بوده نه یک ناو نظامی. امریکا می گوید این کشتی تجاری حامل مین بوده و به فرض حرف آنها درست باشد، گرچه این تبلیغات صحت ندارد ولی مین را می توان از هر کشتی به کشتی دیگر حمل کرد. اگر فرض کنیم این کشتی حامل مین بوده آیا دولت امریکا موظف است یا اجازه دارد هر کشتی حامل سلاح را در خلیج فارس مورد تهاجم قرار دهد! اگر امریکا می خواست که این کشتی در خلیج فارس مین گذاری نکند می توانست آن را محاصره و مین هایش را مصادره نماید. اما کشتن چند انسان چه فایده ای داشت. آیا دولت امریکا در مقابل این اقدام می تواند از خود دفاع کند؟ به این دلایل معتقدم دولت امریکا برای این اقدام هیچ توجیهی نه در مقابل ملت امریکا و نه در مقابل ملت ما که مظلوم واقع شده است، ندارد.»[٢]

[١] ٤٩. وزارت خارجه جمهوری اسلامی ایران، نشریه "تحلیل و رویداد"، شماره ٩٨، آبان ١٣٦٦، ص٢٧، ٣٣ و ٣٧.

[٢] ٥٠. روزنامه اطلاعات، ٢/٧/١٣٦٦، ص٢.