لیبی و سوریه را بر ایران افزایش داده است. ماهنامه الجهاد ارگان جمعیت دعوت اسلامی لیبی در سرمقاله آخرین شماره خود با اشاره به حضور گسترده ناوگان امریکا در خلیج فارس نوشته است: «اصرار غیرمسئولانه به گسترش و ادامه جنگ با هر هدفی که باشد در نهایت به اهداف صلیبی گرایانه امریکا خدمت می کند و بهانه اشغال منطقه را فراهم می سازد.» الجهاد در پایان تأکید کرده است: «هیچ گونه بهانه ای برای ادامه جنگ جنون آمیز، پذیرفتنی نیست و نادیده گرفتن درخواست های صادقانه جهت پایان خون ریزی میان مسلمانان این بهانه را فراهم می کند که نیروهای ناتو و صلیبی حضور نظامی خود را در منطقه افزایش دهند.»[١]

سوریه نیز با شرکت در اجلاس سران عرب در امان و امضای قطعنامه پایانی آن، مخالفت خود را با سیاست تلافی جویانه جمهوری اسلامی در قبال کشورهای حامی عراق نشان داد. ملاقات حافظ اسد با صدام هرچند بی حاصل بود و با توجه به دشمنی آنها با یکدیگر نمی توانست موجب نزدیکی دو کشور بشود، ولی برای جمهوری اسلامی ایران این پیام را داشت که سوریه نسبت به پیروزی های ایران در جنگ و سیاست مقابله به مثل در خلیج فارس نظر مثبت ندارد و احتمال نزدیکی آنها بعید نیست.[٢]

١ ١٢

وزیر خارجه ژاپن با ارسال پیامی به وزارت خارجه جمهوری اسلامی، از ایران خواست برای مذاکره با دبیرکل سازمان ملل و پیگیری نحوه اجرای قطعنامه ٥٩٨ هرچه زودتر نماینده خود را معرفی و به نیویورک اعزام دارد تا در ماه نوامبر (آذرماه) که ژاپن ریاست شورای امنیت را برعهده می گیرد، نتیجه ملموسی حاصل شود. سفیر ژاپن این پیام را به معاون سیاسی وزارت خارجه ایران تسلیم و تأکید کرد که نباید وقت بگذرد.[٣]

سفیر ژاپن در تهران، فوجیموتو، در یک مصاحبه مطبوعاتی مواضع کشورش در قبال خلیج فارس، اقدامات ژاپن برای تأمین امنیت خطوط کشتی رانی در این منطقه، علل بحران و اجرای قطعنامه ٥٩٨ را تشریح کرد. وی با تأکید بر اهمیت تداوم جریان نفت از خلیج فارس برای ژاپن، درباره اقدامات این کشور گفت: «برای ایجاد امنیت تردد کشتی ها، ژاپن اعلام آمادگی کرده است که در منطقه ساحلی خلیج فارس سیستمی تحت عنوان سیستم امنیت تردد کشتی ها در خلیج فارس ایجاد می کند. این سیستم به این صورت است که در سواحل خلیج فارس یک سری ایستگاه های زمینی را مستقر می کند که این ایستگاه ها امواجی را پخش می کنند و هر کشتی که در خلیج فارس در حال تردد است با دریافت امواج، محل و موقعیت دقیق خودش را به دقت بشناسد و این می تواند به رفت و آمد آزاد کشتی ها در خلیج فارس کمک کند. به وسیله این سیستم می توان موانعی را که در جلوی کشتی ها وجود دارد شناسایی کرد و با شناسایی این موانع یا آنها را می شود برطرف کرد و یا آنکه از نزدیک شدن کشتی ها به این موانع جلوگیری کرد. البته این سیستم نمی تواند تجاوز نظامی را دفع کند و فقط برای

[١] ٢٨. مأخذ ١، ص١١، طرابلس - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٢٤/٨/١٣٦٦، به نقل از ماهنامه الجهاد.

[٢] ٢٩. مأخذ ١، ص٣٠ و ٣١، کویت - خبرگزاری رویتر، ٢٤/٨/١٣٦٦.

[٣] ٣٠. سند شماره ٢١٢٧٣١ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن وزارت خارجه، نشریه شماره ١١٨/٥، ٢٤/٨/١٣٦٦.