تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٩٨ - تفسير تلاشى پر رنج به سوى كمال مطلق

كوه‌ها- به شهادت آيات فراوانى از قرآن- به كلى متلاشى و برچيده مى‌شوند، و تمام بلنديها و پستيها از ميان مى‌رود، زمين صاف و گسترده و آماده حضور همه بندگان در صحنه مى‌شود، همانطور كه در آيه ١٠٥ تا ١٠٧ سوره طه مى‌فرمايد: وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْجِبالِ فَقُلْ يَنْسِفُها رَبِّي نَسْفاً فَيَذَرُها قاعاً صَفْصَفاً لا تَرى‌ فِيها عِوَجاً وَ لا أَمْتاً:" از تو درباره كوه‌ها سؤال مى‌كنند، بگو:

پروردگارم آنها را بر باد مى‌دهد، سپس زمين را صاف و هموار مى‌سازد، به گونه‌اى كه هيچ پستى و بلندى در آن نمى‌بينى"! و چنان دادگاه بزرگى كه خلق اولين و آخرين در آن جمعند چنين صحنه‌اى نيز لازم دارد! بعضى گفته‌اند معنى آيه اين است كه خداوند، زمين كنونى را در قيامت بسيار گسترده‌تر از آنچه امروز است مى‌كند تا آمادگى بيشترى براى حشر و نشر خلايق داشته باشد [١]

معروف در ميان مفسران اين است كه مفهوم آيه اين است كه تمام مردگانى كه در درون خاك و داخل قبرها آرميده‌اند يكباره همه به بيرون پرتاب مى‌شوند، و لباس حيات و زندگى بر تن مى‌كنند، شبيه آنچه در سوره" زلزال" آمده:

وَ أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ أَثْقالَها" زمين بارهاى سنگين خود را خارج مى‌كند" يا آنچه در سوره نازعات آيه ١٣ و ١٤ آمده: فَإِنَّما هِيَ زَجْرَةٌ واحِدَةٌ فَإِذا هُمْ بِالسَّاهِرَةِ:" تنها يك صيحه زده مى‌شود، و به دنبال آن همگى بر صفحه‌

[١]" تفسير فخر رازى" ذيل آيات مورد بحث.