تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٩٧ - تفسير ما تو را براى هر كار خير آماده مىكنيم
و افرادى كه به هيچوجه از آن منتفع نشوند كمند، بعلاوه حد اقل موجب اتمام حجت بر منكران مىشوند كه اين خود منفعت بزرگى است [١] در حالى كه بعضى عقيده دارند آيه محذوفى دارد و مفهومش اين است تذكر ده خواه مفيد باشد يا نباشد،" فذكر ان نفعت الذكرى او لم تنفع" و در حقيقت شبيه چيزى است كه در آيه ٨١ سوره نحل آمده است وَ جَعَلَ لَكُمْ سَرابِيلَ تَقِيكُمُ الْحَرَّ:" خداوند براى شما پيراهنهايى قرار داد كه شما را از گرما (و سرما) حفظ مىكند" در اين آيه فقط" گرما" ذكر شده و" سرما" به قرينه مقابله معلوم مىشود.
ولى بعضى از مفسران اصرار دارند كه" جمله شرطيه" در اينجا مفهوم دارد، و منظور اين است كه در آن جايى بايد تذكر دهى كه مفيد است، و در آنجا كه هيچ فايدهاى ندارد لازم نيست.
اين احتمال نيز داده شده كه" ان" در اينجا" شرطيه" نباشد، بلكه به معنى" قد" و براى تاكيد و تحقيق است و مفهوم جمله اين است: تذكر ده كه تذكر مفيد و سودمند است.
از ميان اين چهار تفسير، تفسير اول از همه مناسبتر به نظر مىرسد.
برنامه عملى پيغمبر اكرم ص نيز گواه بر اين است كه او براى تبليغات و تذكرات خود هيچ قيد و شرطى قائل نبود و همگان را وعظ مىكرد و انذار مىنمود.
[١] و اينكه قرآن مىگويد:" سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا يُؤْمِنُونَ"" براى آنها يكسان است چه انذارشان كنى يا نكنى (بقره- ٦) تنها در مورد اقليتى از مردم است و گرنه اكثريت خواه ناخواه تحت تاثير سخنان بليغ و رسا واقع مىشوند، منتها بعضى زيادتر، بعضى كمتر، و بعضى بسيار كمتر ولى به هر حال سخنان سنجيده غالبا اثر دارد، بنا بر اين جمله شرطيه در اينجا از قبيل قيد غالبى است كه مفهوم ندارد.