تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٩٥ - تفسير گروه سوم (منافقان)

قرآن در آيه بعد مى‌گويد:" بدانيد اينها همان مفسدانند و برنامه‌اى جز فساد ندارند ولى خودشان هم نمى‌فهمند"! (أَلا إِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُونَ وَ لكِنْ لا يَشْعُرُونَ‌).

بلكه اصرار و پافشارى آنها در راه نفاق و خو گرفتن با اين برنامه‌هاى زشت و ننگين سبب شده كه تدريجا گمان كنند اين برنامه‌ها مفيد و سازنده و اصلاح- طلبانه است، و همانگونه كه سابقا نيز اشاره كرديم گناه اگر از حد بگذرد، حس تشخيص را از انسان مى‌گيرد، بلكه تشخيص او را واژگونه مى‌كند، و ناپاكى و آلودگى به صورت طبيعت ثانوى او در مى‌آيد.

*** نشانه ديگر اينكه: آنها خود را عاقل و هوشيار و مؤمنان را سفيه و ساده لوح و خوش‌باور مى‌پندارند، آن چنان كه قرآن مى‌گويد:" هنگامى كه به آنها گفته مى‌شود ايمان بياوريد آن گونه كه توده‌هاى مردم ايمان آورده‌اند، مى‌گويند آيا ما همچون اين سفيهان ايمان بياوريم"؟! (وَ إِذا قِيلَ لَهُمْ آمِنُوا كَما آمَنَ النَّاسُ قالُوا أَ نُؤْمِنُ كَما آمَنَ السُّفَهاءُ).

و به اين ترتيب افراد پاكدل و حق طلب و حقيقت جو را كه با مشاهده آثار حقانيت در دعوت پيامبر ص و محتواى تعليمات او، سر تعظيم فرود آورده‌اند به سفاهت متهم مى‌كند و شيطنت و دورويى و نفاق را دليل بر هوش و عقل و درايت مى‌شمرد، آرى در منطق آنها عقل، جايش را با سفاهت عوض كرده است.

لذا قرآن در پاسخ آنها مى‌گويد:" بدانيد سفيهان واقعى اينها هستند اما نمى‌دانند" (أَلا إِنَّهُمْ هُمُ السُّفَهاءُ وَ لكِنْ لا يَعْلَمُونَ‌).

آيا اين سفاهت نيست كه انسان خط زندگى خود را مشخص نكند و در ميان هر گروهى به رنگ آن گروه در آيد و به جاى تمركز و وحدت شخصيت، دوگانگى و چندگانگى را پذيرا گردد، استعداد و نيروى خود را در طريق شيطنت و توطئه‌