تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٨٨ - ٢- صابئان كيانند؟

مى‌نمودند.

اينجا بود كه آيه مورد بحث بر پيامبر نازل گرديد و اعلام داشت: آنها كه به اديان حق ايمان حقيقى داشته‌اند و پيغمبر اسلام را درك نكرده‌اند داراى اجر و پاداش مؤمنان خواهند بود.

دانشمند معروف" راغب" در كتاب" مفردات" مى‌نويسد: آنها جمعيتى از پيروان نوح ع بوده‌اند، و ذكر اين عده در رديف مؤمنان و يهود و نصارا نيز دليل آن است كه اينان مردمى متدين به يكى از اديان آسمانى بوده، و به خداوند و قيامت نيز ايمان داشته‌اند.

و اينكه بعضى آنها را مشرك و ستاره‌پرست، و بعضى ديگر آنها را مجوس مى‌دانند صحيح نيست، زيرا آيه ١٧ سوره حج،" مشركان" و" مجوس" را در كنار" صابئان" آورده مى‌گويد: إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ الَّذِينَ هادُوا وَ الصَّابِئِينَ وَ النَّصارى‌ وَ الْمَجُوسَ وَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا ...

بنا بر اين صابئان بطور يقين غير از مشركان و مجوسند.

اما اينكه آنها چه كسانى هستند؟ بين مفسران و علماى ملل و نحل اقوال گوناگونى وجود دارد و نيز در اينكه ماده اصلى اين لغت (صابئين) چيست؟

بحث است.

" شهرستانى" در كتاب" ملل و نحل" مى‌نويسد:" صابئه" از" صبا" گرفته شده، چون اين طائفه از طريق حق و آئين انبياء منحرف گشتند لذا آنها را" صابئه" مى‌گويند.

در" مصباح المنير فيومى" آمده:" صبا" به معنى كسى است كه از دين خارج شده و به دين ديگرى گرويده.