تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٥٢ - ٣- لعن چيست؟

٣- لعن چيست؟

" لعن" در اصل به معنى طرد و دور ساختنى است كه آميخته با خشم و غضب باشد، بنا بر اين لعن از ناحيه خداوند يعنى دور ساختن كسى را از رحمت خويش و از تمام مواهب و بركاتى كه از ناحيه او به بندگان مى‌رسد، و اينكه بعضى از بزرگان اهل لغت گفته‌اند لعن در آخرت به معنى عذاب و عقوبت و در دنيا به معنى سلب توفيق است در واقع از قبيل بيان مصداق مى‌باشد، نه اينكه مفهوم لعن منحصر به اين دو موضوع گردد.

واژه" اللاعنون" (لعن كنندگان) معنى وسيعى دارد كه نه تنها فرشتگان و مؤمنان را شامل مى‌شود، بلكه علاوه بر آن، هر موجودى كه با زبان حال يا قال، سخنى مى‌گويد، او هم در اين مفهوم وسيع داخل است، بخصوص اينكه در پاره‌اى از روايات مى‌خوانيم كه (مثلا) دعاى خير و استغفار همه موجودات زمين و آسمان حتى ماهيان دريا شامل حال طالبان علم و دانش است (

و انه يستغفر لطالب العلم من فى السماء و من فى الارض حتى الحوت فى البحر

) [١] جايى كه آنها براى دانش طلبان استغفار كنند براى كتمان كنندگان دانش لعن خواهند كرد!

*** ٤- واژه" تواب" كه صيغه مبالغه است، اشاره به اين حقيقت نيز دارد كه اگر وسوسه‌هاى شيطانى انسان را فريب داد و توبه خود را شكست باز هم درهاى توبه به روى او بسته نخواهد شد، مجددا بايد توبه كند و به سوى خدا باز گردد و حق را افشا نمايد، چرا كه خدا بسيار بازگشت كننده است، و هرگز نبايد از عفو و رحمت او مايوس گشت.

***

---

[١] اصول كافى ج ١ باب ثواب العالم و المتعلم حديث يك.