تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦ - محتواى سوره

و گناه و انحراف فاصله مى‌افكند.

به همين دليل در حديثى از امام صادق ع مى‌خوانيم‌

رن ابليس اربع رنات اولهن يوم لعن، و حين اهبط الى الارض، و حين بعث محمد (ص) على حين فترة من الرسل، و حين انزلت ام الكتاب:

" شيطان چهار بار فرياد كشيد و ناله سر داد نخستين بار روزى بود كه از درگاه خدا رانده شد، سپس هنگامى بود كه از بهشت به زمين تنزل يافت، سومين بار هنگام بعثت محمد ص بعد از فترت پيامبران بود، و آخرين بار زمانى بود كه سوره حمد نازل شد"!. [١]

محتواى سوره‌

هفت آيه‌اى كه در اين سوره وجود دارد هر كدام اشاره به مطلب مهمى است:

" بِسْمِ اللَّهِ" سر آغازى است براى هر كار، و استمداد از ذات پاك خدا را به هنگام شروع در هر كار به ما مى‌آموزد.

الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ‌ درسى است از باز گشت همه نعمتها و تربيت همه موجودات به اللَّه، و توجه به اين حقيقت كه همه اين مواهب از ذات پاكش سرچشمه مى‌گيرد.

الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ‌ اين نكته را بازگو مى‌كند كه اساس خلقت و تربيت و حاكميت او بر پايه رحمت و رحمانيت است، و محور اصلى نظام تربيتى جهان را همين اصل تشكيل مى‌دهد.

مالِكِ يَوْمِ الدِّينِ‌ توجهى است به معاد، و سراى پاداش اعمال، و حاكميت خداوند بر آن دادگاه عظيم.

إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ نَسْتَعِينُ‌، توحيد در عبادت و توحيد در نقطه اتكاء انسانها را بيان مى‌كند.

[١] نور الثقلين جلد اول صفحه ٤.