در اين وضو ، صورت و دست ها و پاها شسته مى شود و فقط سر ، مسح مى گردد و وضو ، تركيبى از سه شستن و يك مسح است . [١] بخارى و مسلم ، هر دو در كتاب هاى خود ، اين وضو را از عثمان گزارش كرده اند . [٢] در يك گزارش، عثمان ، هر يك از اعضا را سه بار مى شويد و پاها را نيز تا كعبَين مى شويد ؛ امّا سر را يك بار مسح مى كند و در پايان ، اين وضو را وضوى پيامبر صلى الله عليه و آله مى خواند . هر چند گزارش ها متعدّد و متفاوت اند ، [٣] امّا بيشتر آنها نشان دهنده تأكيد عثمان بر اين وضوى خاص و اختلاف آن با عمل برخى ديگر از صحابيان است . در نقل ديگرى كه نشان دهنده پيدايى تفاوت در نحوه وضو گرفتن است ، عثمان مى گويد : كسانى احاديثى را از پيامبر صلى الله عليه و آله روايت مى كنند كه من نمى دانم آنها چيستند ؛ امّا من ديدم كه پيامبر صلى الله عليه و آله مثل اين وضوى من ، وضو مى گرفت . [٤] افزون بر اين ، متّقى هندى در كنز العمّال ، به نقل از ابو مالك دمشقى گزارش مى دهد كه : ديدگاه عثمان بن عفّان، در دوران خلافتش، درباره وضو ، چند گونه بود. [٥]

[١] . گفتنى است عدّه كمى به جمع ميان مسح و غسل پاها فتوا داده اند و برخى مانند حسن بصرى ، قائل به تخييرند (ر.ك : بدائع الصنائع : ج ١ ص ٥) .[٢] . صحيح البخارى : ج ١ ص ٤٨ ، صحيح مسلم : ج ١ ص ١٤٢ .[٣] . براى نمونه ، برخى از آنها قيد «ثلاثا» را در «مسح رأس (سر) و رِجل (پا)» دارند و برخى ندارند و برخى «مسح رِجلين (پاها)» دارند و برخى «غسل رجلين» را (ر.ك : مسند ابن حنبل : ج ١ ص ١٤٨ ح ٤٨٧ ـ ٤٨٩ ، سنن الدار قطنى : ج ١ ص ٨٥ و ٨٦ ح ٩ ـ ١٣) .[٤] . صحيح مسلم : ج ١ ص ٢٠٧ ح ٨ .[٥] . كنز العمّال : ج ٩ ص ٤٤٣ ح ٢٦٨٩٠ .