خلاصه‌ منكران معاد، زندگى را منحصر به زندگى دنيايى و معتقدان به مبدأ و معاد، حيات واقعى را متعلّق به جهان آخرت مى‌دانند. اينجاست كه نقش اساسى ايمان به رستاخيز در مسائل مختلف با توجه به آيات و روايات روشن مى‌شود.
اگر اعتقاد به معاد و وعد و وعيد نباشد، تنها اهداف مادى و حيوانى دنبال مى‌شود و هر كس براى رسيدن به آن از هر گونه ظلم و تجاوز، كوتاهى ننموده و جامعه رو به انحطاط حركت مى‌كند. در حالى كه اعتقاد به معاد، باعث مى‌شود در چارچوب اسلام عمل نموده و در نتيجه آن، در آمدها سالم شده، تجاوز به حقوق ديگران صورت نگيرد، كم فروشى از بين رفته و عدالت و ارتكاب اعمال نيك جايگزين آن شود.
همچنين در مسائل اخلاقى، عواطف انسان زنده شده، فضايل بر خواسته‌هاى نفسانى غالب شده و صفات حسنه، حاكم خواهد بود؛ در مسائل نظامى شكيبايى واقعى در سختيها، برخوردارى از نيروى قوى در جنگها و ايجاد صحنه‌هاى عاشقانه و پيروزى بر دشمن حاصل شود و همينطور براى مؤمن به قيامت، دست يابى به قدرت و حكومت هدف نيست و اگر به آن رسيد براى اداى حقّ و عدالت و در چارچوب قوانين الهى از آن بهره مى‌گيرد.
پرسش‌ ١- نقش ايمان به معاد را در رابطه با مسائل اقتصادى بنويسيد.
٢- پاره‌اى از آثار اخلاقى ايمان به معاد را بيان كنيد.
٣- نقش ايمان به معاد، در مسائل اجتماعى و سياسى را به اختصار توضيح دهيد.
٤- با بيان آيه‌اى، ديدگاه معتقدان و منكران معاد را نسبت به مسائل نظامى بيان كنيد.