شرايط و صفات رهبر در قانون اساسى جمهورى اسلامى ايران شرايط و صفاتى براى ولايت امر و رهبرى امت اسلامى ذكر شده كه توضيحات آن در بخش سوّم همين فصل آمده است. از اين رو در اينجا، تنها به ذكر متن اصول مزبور اكتفا مى‌كنيم.
اصل پنجم‌ در زمان غيبت حضرت ولى عصر- عجل‌الله تعالى فرجه- در جمهورى اسلامى ايران ولايت امر و امامت امت برعهده فقيه عادل و با تقوا، آگاه به زمان، شجاع، مدير و مدبّر است ...
و در اصل يكصد و نهم، درباره شرايط و صفات رهبر چنين ذكر شده است:
١- صلاحيت علمى لازم براى افتاء در ابواب مختلف فقه‌ ٢- عدالت و تقواى لازم براى رهبرى امت اسلام‌ ٣- بينش صحيح سياسى و اجتماعى، تدبير، شجاعت، مديريت و قدرت كافى براى رهبرى‌ در صورت تعدد واجدين شرايط فوق، شخصى كه داراى بينش فقهى و سياسى قويتر باشد مقدم است.
وظايف و اختيارات ولى فقيه‌ قانون اساسى در اصول پنجاه و هفتم، شصتم، نود و يكم، يكصد و دهم، يكصد و هفتاد و ششم و يكصد و هفتاد و هفتم، وظايف و اختيارات رهبر