اطلاعات در اسلام - رضوان طلب، محمدرضا - الصفحة ٢٧ - ب-رفتار مشكوك
ب-رفتار مشكوك
عامل ديگرى كه در پيدايش سوءظنّ تأثير دارد، دورى نجستن از مواضع تهمت است. امير مؤمنان (ع) در اين باره فرمود:
مَن عَرَّضَ نَفْسَهُ لِلتُّهْمَةِ فَلاٰ يَلُومَنَّ مَنْ اَسٰاءَ بِهِ الظَّنَّ [١]
آنكه خود را در معرض تهمت قرار مىدهد، نبايد آنان را كه به او گمان سوء مىبرند، سرزنش نمايد!
امام صادق (ع) ضمن هشدار دربارۀ انجام رفتار مشكوك و دورى از مواضع تهمت مىفرمايد:
وَ لٰايَقْضىٖ اَحَدُكُمْ مَعَ اُمِّهِ فِىالطَّريٖقِ فَاِنَّهُ لَيْسَ كُلُّ وٰاحِدٍ يَعْرِفُهٰا [٢]
هيچ يك از شما با مادر خويش در كوچه و بازار به گفتوگو نپردازد، زيرا همه او را نمىشناسند (و ممكن است اين كار موجب سوءظن بينندگان گردد) .
حضرت على (ع) در وصاياى خود به فرزندش امام مجتبى (ع) مىفرمايد:
اِيّٰاكَ وَ َموٰاطِنَالتُّهْمَةِ وَالَْمجْلِسَ الْمُظْنُونَ بِهِ السُّوءُ [٣]
از جايگاههاى تهمت و مجلسى كه مورد سوءظن است، بپرهيز.
بنابراين، انسان گاه با عمل و رفتار خود، خويشتن را در معرض تهمت و سوءظن قرار داده و موجب گناه ديگران و بىاعتبارى خود مىشود. از اين رو، بايد از بازتاب كارهاى خويش غافل نباشيم.
[١] . وسايل الشيعه، ج ٨، ص ٤٢٢، دار احياء التراث العربى.
[٢] . همان، ص ٤٢٣.
[٣] . بحارالانوار، ج ٧٢، ص ٩٠.