اطلاعات در اسلام - رضوان طلب، محمدرضا - الصفحة ١٧١ - شناسايى افراد مستمند و گرفتار

شناسايى نمايد. [١]

در جنگ احزاب، پيامبر اكرم (ص) ، خوّات بن جُبَيْر را براى شناسايى نقاط ضعف بنى قريظه مأمور مى‌نمايد [٢]و در جنگ حُنين با فرستادن ابن ابى حدرد اسلمى به درون اردوگاه نظامى دشمن، طرح عملياتى آنان را شناسايى مى‌كند. [٣]

شناسايى افراد مستمند و گرفتار

گاه جست و جو از امكانات، توان و زندگى افراد به منظور ارزيابى نحوۀ ادارۀ زندگى آنان است تا آنكه اگر دچار مشكلى هستند، كمك و مساعدت ممكن به آنان تقديم گردد. اين جست و جو نه تنها مورد انتقاد نيست، بلكه جامعۀ اسلامى به آن توصيه شده و به عنوان يكى از روشهاى پسنديدۀ پيامبر اكرم (ص) در سيرۀ آن بزرگوار ثبت گرديده‌است. حضرت‌على (ع) مى‌فرمايد:

پيامبر اكرم (ص) از حال اصحاب و ياران خود همواره جست و جو مى‌كرد و از مردم اوضاع و احوالشان سؤال مى‌نمود. [٤]

اميرمؤمنان (ع) نيز در يكى از توصيه‌هاى حكومتى خود به مالك اشتر او را به جويا شدن از احوال افراد و طبقات ضعيف جامعه فرا مى‌خواند و مى‌فرمايد: «يكى از كسانى را كه اهل خشيّت و تواضعند، براى گزارش امور زندگى آنان برگزين» . [٥]