اطلاعات در اسلام - رضوان طلب، محمدرضا - الصفحة ١٦١ - ٧ بازپرسى و بازجويى
سخت گيرد تا اطّلاعات خود را ارائه كند و آنگاه زبير وى را به محمد بن مسلمه سپرد تا او را در برابر قتل برادرش قصاص نمايد. [١]
البته در برخى از روايات، در اين باره محدودهاى براى بازداشت در حدّ شش روز و براى تعزير در حد ده ضربه شلاق ذكر شده است، [٢]كه مىتوان اين روايات را با توجه به روايات فوق الذكر بر تعيين مصداق يا بر جايى حمل كرد كه اقرار متهم و يا دست يافتن به اطّلاعات وى با اين مقدار فشار ميسور باشد، همچنانكه به كليت اخبارى كه اعتبار هر اقرارِ ناشى از ارهاب و تهديد را زير سؤال مىبرد، نمىتوان تمسك كرد، چرا كه نمونههاى فراوانى از سيره و سنّت بر خلاف آن ديده شده است. [٣]
در مسير پيشروى به سوى منطقه مهم خيبر، فرمانده گروه پيشرو (عباد بن بشر) فردى از يهود را دستگير نمود كه ابتدا با ارائه اخبار جعلى مىخواست روحيۀ مسلمين را تضعيف كند و خود را نجات بخشد كه پس از فشار و تهديد، ضمن ارائه اطّلاعات صحيح، هويّت خود را كه با لباس شترچران به عنوان جاسوس يهوديان فعّاليّت داشت، آشكار نمود. [٤]
همچنين تهديد و فشار، جاسوس هوازن را در فتح مكه وادار ساخت كه هويّت اصلى خود را آشكار نمايد و پيامبر اكرم (ص) خود، بازجويى از وى را به عهده گرفت و او را تحت فشار قرار داد.
[١] . سيرۀ ابن هشام، ج ٣، ص ٣٥١.
[٢]
[٣] . البته استنباط تكليف عملى از اين روايات در گرو اظهار نظر مرجع تقليد و حاكم اسلامى است.
[٤] . مغازى، ج ٢، ص ٤٦٠.