لَنْ تَرانِي‌[٣] و لا تُدْرِكُهُ الْأَبْصارُ[٤]، اشاره بدان است؛ و همچنين شهود آن ذات من حيث ظهوره بالمظاهر[٥] و «إنّكم سترون ربكم كما ترون القمر ليلة البدر لا تضأمون في رؤيته»[٦] و «رأيت ربي في أحسن صورة»[٧] عبارت از آن است؛ هو الظاهر و الباطن‌[٨].

دل مغز حقيقت است و تن پوست ببين‌		در كسوت پوست صورت دوست ببين‌

هر چيز كه آن نشان هستى دارد		يا سايه نور اوست يا اوست ببين‌[٩]

[١] - شعر از حكيم سنايى غزنوى است: حديقة الحقيقة، تصحيح مدرس رضوى، از انتشارات دانشگاه تهران، ص ٦٢.

[٢] - ل: وانكه.

[٣] - سوره اعراف( ٧)، آيه ١٤٣.

[٤] - سوره انعام( ٦) آيه ١٠٣.

[٥] - به لحاظ ظهورش به وسيله مظاهر.

[٦] - و شما خدايتان را همچون ماه شب چهارده خواهيد ديد و در ديدن او مقهور نخواهيد بود.( مسند احمد، ج ٢، ص ٢٧٥، ٢٩٣) به اين عبارت:« إنّكم سترون ربكم كما ترون هذا القمر لا تضامون فى رؤيته»( و نيز در جامع صغير ج ١، ص ١٠٠ به نقل از فروزانفر: مآخذ احاديث و تمثيلات مثنوى).

[٧] - سنن ترمذى، ج ٥، كتاب تفسير القرآن، در تفسير سوره« ص»، حديث ٣٢٣٣- ٢٣٣٥، ص ٣٦٦- ٣٦٩ از ابن عباس و معاذ بن جبل با اختلاف در الفاظ؛ قيصري( متوفى ٧٥١ ه) در شرح فصوص الحكم، تصحيح استاد سيد جلال الدين آشتيانى، تهران ١٣٧٥، ص ١٠٨ كه آن را از طريق عايشه نقل كرده است؛ المعجم الكبير طبرانى، ج ١، حديث ٩٣٨، ص ٣١٨.

[٨] - ص، پ:+ و الأول و الآخر.

[٩] - ص، ل:- دل مغز حقيقت ... اوست ببين.