پرچمدار معارف علوي در عصر قاجار؛ زندگي آقا محمد علي کرمانشاهي - مُهری، محمد جواد - الصفحة ٤٨
برآیندِ این مزایا ماشین نظامی کارآمدتر قاجار بود که در مقاطعی حسّاس، بخت و اقبال نیز به یاریاش آمد.[١]
ب) پادشاهان قاجار
١. آقا محمد خان
آقا محمدخان فرزند محمد حسنزاده از طایفۀ قاجار بود. وی در ٣٥ سالگی به دستور عادل شاه افشار مقطوعالنّسل شد. او پس از قتل پدرش به دست کریم خان زند مدت پانزده سال به عنوان گروگان نزدِ وی به سر برد.
وی مردی کینهتوز، شجاع و جنگجو بود و در زمان پادشاهی خود توانست استقلال سیاسی و تمامیت ارضی ایران را حفظ کند.[٢]
آقا محمد خان از نظر علمی مرتبۀ خوبی داشت؛ به نحوی که در محضر شیخ علی تجریشی مدارج علمی را طی نموده تا جایی که با اطمینان میتوان گفت در بین سلاطین قاجار، یگانه پادشاهی بود که اطلاعات فلسفی داشت و از این نظر او را شاگرد و پیرو ابن طفیل، فیلسوف معروف اندلسی قلمداد نمودهاند.[٣]
آقا محمدخان پس از سرکوبی همۀ مدعیان حکومت، به کرمان که مردمش، لطفعلی خان زند را پناه داده بودند، حمله کرد و پس از چند ماه محاصره آنجا را تصرّف نمود و قتل عام زیادی به راه انداخت.
او تمام مردان کرمان را کور کرد و لطفعلی خان را بعد از دستگیری و
[١] . فوران، جان، مقاومت شکننده تاریخ تحولات اجتماعی ایران: ١٤٥ .
[٢] . مدنی، سیدجلال الدین، تاریخ سیاسی معاصر ایران: ١٤/١ .
[٣] . گور، ژان، خواجه تاجدار: ٢٧٢ .