اين سخن صحابى جليل القدر (عبد الله بن عباس) نص صريح است در عدم اراده جمع صورتى و اثبات جمع حقيقى در غير خوف و سفر، زيرا جمع صورتى بسيار مشكل است چون اول و اخر وقت نماز خصوصا در ان زمانها كه ساعت اختراع نشده بود تشخيص داده نمى‌شد.

١٠- و همين علت را صحابى جليل ديگر معاذ بن جبل بيان داشته است قال‌

جمع رسول الله (ص) فى غزوة تبوك ... فقال اراد ان لا يحرج امته.

١١- و عن العقيلى: مردى به ابن عباس گفت: الصلاة (يعنى وقت نماز است نماز بخوانيم) ابن عباس ساكت شد آنمرد دوباره صدا زد الصلاة ابن عباس چيزى نگفت، باز آنمرد تكرار كرد الصلاة. ابن عباس گفت بى مادر! ايا بما نماز را ياد ميدهى و ما نماز را در زمان رسول الله (ص) جمع ميكرديم‌

(كنا نجمع بين الصلاتين على عهد رسول الله (ص).

هركسى بخواهد همه روايات را مطالعه كند بصحاح مراجعه كند خصوصا به صحيح مسلم از ص ٢١٥ تا ص ٢١٨ ج ه.

بهرحال مجموع اين احاديث چند موضوع را اثبات ميدارد.

١- جواز جميع حقيقى بين ظهرين و مغربين.

٢- اراده جمع صورى از اين احاديث مفهوم نمى‌شود.

٣- جواز جمع حقيقى در سفر كه عجله داشته باشد.

٤- جواز جمع حقيقى در مطلق سفر.