جهاد اسلامى در عصر حاضر - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٥٥ - فصل چهاردهم جهاد با طايفه باغيه
١- در سابق دانستيم كه فرار از جنگ با كفار از گناهان كبيره است، آيا فرار از جنگ با باغيان مسلمان نيز چنين است يا نه؟
محقق در شرايع ميگويد: الفرار من حربهم كالفرار فى حرب- المشركين و يجب مصابرتهم حتى يعيؤا او يقتلوا. صاحب جواهر در اثناى كلامش ميگويد: قتال باغيان مانند قتال مشركين است در وجوب كفائى بودن آن، و اينكه ترك آن گناه كبيره است و اينكه فرار از آن مانند فرار از حرب مشركين است بدون هيچ خلافى (كه بين فقها يابيده باشم) در همه اين مطالب چنانچه (علامه) در منتهى بآن اعتراف نموده است، و روايات طرفين (شيعه و سنى) بر آن بحد وافى وجود دارد كفعل على (ع) فى قتال الغرق الثلاثه. و كسيكه با امام عادل كشته مىشود غسل و كفن ندارد پس از نماز بر او دفن مىشود[١] ولى فرض كلام اين دو تن در باغيان عليه امام معصوم است نه عليه مطلق حاكم اسلامى و نه عليه جمعى از مومنين.
بهرحال آيهى كه فرار را حرام مىگرداند مخصوص به جنگ با كفار است (إِذا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا زَحْفاً فَلا تُوَلُّوهُمُ الْأَدْبارَ) ولى رواياتيكه فرار را از گناهان كبيره محسوب مىگرداند، مطلق است و عنوان آن فرار از زحف است. و على كل فانا فى حرمه الفرار منهم اذا كان المقاتلون بحد الكفاية من المتوقفين و الله العالم.
٢- شايد در ميان فقهاى ما، اختلافى نباشد كه اگر باغيان جماعت و مركزيتى داشته باشند كه بسوى آن بعنوان پايگاهى رجوع مىكنند، جايز است زخمىهاى آنان را كشت و فراريان آنان را تعقيب كرد و اسيران آنان را به قتل رساند و اگر چنين پايگاهى كه مرجع آنان باشد، نداشته باشند تنها بايد به پراكندگى آنان پرداخت. فرارى آنان تعقيب نمىشود و اسير و زخمىشان كشته نمىشوند بر اين فتوا بعضى از روايات هم دلالت مىكند ولى
[١] ص ٣٢٦ و ص ٣٢٨ ج ٢١ جواهر الكلام