و از جانب ديگر چون اين حكومتها اسلامى نيستند اطاعت آنان بر كسى واجب نيست، بلكه مساعدت و كمك آنان از گناهان بزرگ است و حتى در يك حديث معتبر وارد شده است كه آنان را در ساختن مسجد هم كمك نكنيد.

(و لا تعنهم على بناء مسجد).

بنابراين بر مردم تا جائيكه توان دارند دفاع از تسلطجوئى دولتها جايز است بلكه كمك آنان حرام مؤكد است كه نتيجه آن وجوب دفاع ميشود اگر تشكيلاتى در بين نباشد حكومت‌ها بر فرد فرد مردم به تنهائى غالب‌اند و وجوب دفاع از نفس آن بادله نفى ضرر و نفى حرج و عسر ساقط ميشود بلكه جواز آن نيز محل اشكال و گاهى محل منع واقع ميشود ولى اگر مسلمانان روشندل و جوانان متعهد ما انسجام و تشكيلات مناسب با اوضاع زمان داشته باشند ميتوانند بحمايت از مظلومين قيام كنند، اگر درگيرى مسلحانه رخ دهد وظيفه همه مسلمانان اينست كه با فئه باغيه بجنگند[١] و فئه باغيه اعضاى دولت هستند كه برخلاف موازين اسلامى ميخواهند بر جان و مال و آزادى مردم مسلط باشند و نتيجه اين مقدمات بوقوع پيوستن انقلاب مردمى براى اقامه حكومت اسلامى و تحكيم نظام آسمانى ميباشد.

٤- قوله تعالى‌ فَإِنْ بَغَتْ إِحْداهُما عَلَى الْأُخْرى‌ فَقاتِلُوا الَّتِي تَبْغِي حَتَّى تَفِي‌ءَ إِلى‌ أَمْرِ اللَّهِ‌ (سوره حجرات ٩) اگر دو دسته مؤمنين با هم بجنگند واجب است بين آنان اصلاح نمود ولى اگر يكدسته حاضر بقبول حق نشد و زورگوئى كرد بايد با دسته ياغى تا رجوع- شان بفرمان خدا بجنگيد، وقتى قتال با باغيان واجب باشد با دولتهاى امروزى كه مضرات آنان بمراتب از مفسده باغيان مورد بحث آيه مهم‌تر است بطريق اولى قتال واجب ميشود.

٥- ممكن است ادعا شود كه از مذاق شرع مى‌فهميم كه خداوند (ج) راضى نيست مسلمانان تماشاگر از بين رفتن تدريجى اسلام توسط دولتهاى غير اسلامى باشند و حفظ جان و مال و راحتى فكر خود را مقدم‌

[١] تفصيل احكام قتال با فئه باغيه بعدا ذكر ميشود. انشاء الله.