از این روست که بندگان صالح خدا زمانی که شهرت در ارتباط میان آنها با خدا خلل وارد سازد، از آن دوری می‌کنند و در تلاش برای دور ساختن اسباب شهرت‌اند که [به خاطر شهرت]، مردم آنها را از خدا دور نسازند و شیطان راهی به دل آنها نیابد. در شهرت و درخشش، شکاف‌های کوچک فراوانی برای رخنه شیطان در دل انسان و لغزش‌گاه‌های بزرگی مانند عجب، غرور، حسد و مراقبت مردم وجود دارد. اختلاط زیاد با مردم، زیر نظر گرفتن مردم را در پی دارد و انسان را از خدا و خودش باز می‌دارد و به امور خرد و ناچیز سرگرم می‌سازد.

خداوند می‌فرماید:

Gوَلاَ تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلَى‌ مَا مَتَّعْنَا بِهِ أَزْوَاجاً مِّنْهُمْ زَهْرَةَ الْحـَيَاةِ الدُّنْيَا لِنَفْتِنَهُمْ فِيهِ وَرِزْقُ رَبِّكَ خَيْرٌ وَأَبْقَىF؛[١]

خداوند ما را از چشم افکندن به آنچه خدا به بندگانش داده منع کرده است؛ زیرا آن انسان را از خدا باز می‌دارد.

این، دعوت به دوری از زندگی اجتماعی و جدایی از مردم نیست، بلکه دعوت به میانه‌روی در اختلاط با مردم و دوری از زیاد‌ه‌روی در ظهور و بروز در اجتماع و اختلاط غیرضروری با آنهاست. این زیاده‌روی‌ها این نقاط منفی را برای انسان در پی دارد و انسان در صدد چاره‌جویی برای رهایی از آنها برمی‌آید.

مهم‌ترین این نقاط منفی شهرت و دنباله‌های آن، همچون التزامات اجتماعی و نابودی عمر و وقت و پهناور ساختن عرصة لغزش‌گاه‌ها و فتنه‌هاست. نیز باعث وارد شدن در حسد، غیبت، کینة مؤمنان، تنفر و گرفتاری‌های زیاد دیگری می‌شود.

بار دیگر یادآور می‌شویم که این آموزه‌ها به معنای دوری‌گزینی انسان از مردم و اجتماع نیست. دوری‌گزینی حالتی است که اسلام به شدت از آن روی‌گردان است و در متون اسلامی تأکید بسیاری بر داخل شدن در مردم و اختلاط با ایشان و حضور در اجتماعاتشان شده است. امّا سفارش شده که در آن زیاده‌روی نشود و از حضور در نشست‌های بیکاران و فاسدان خودداری شود و نیز سفارش شده که انسان قدر عمر و وقتش را بداند و در مانند این اجتماعات آن را هدر ندهد.

عن رسول‌الله٦: ان الله یحب الابرار الاخفیاء الاتقیاء الذین اذا غابوا لم یفتقدوا، و اذا حضروا لم یدعوا و لم یعرضوا، قلوبهم مصابیح الهدی، یخرجون من کل غبراء مظلمة؛[٢]

رسول خدا٦ فرمود: خداوند نیکان پرهیزگار در نهان را دوست دارد؛ آنان که هرگاه دور
از دیدگان باشند، کسی آنان را نجوید و هرگاه در میان مردم حاضر شوند، کسی آنها را
فرا نخواند و دعوت نکند؛ دل‌های ایشان چراغ‌های هدایت است؛ از دل هر تاریکی و ظلمتی بیرون می‌آیند.

[١]. همان.

[٢].سوره طه، آیه١٣١.