این مطلب را شیخ مفید، به نقل از محمد بن علی بن حسین بابویه (صدوق)، از پدرش و محمد بن حسن (ابن ولید) و حمزه بن محمد علوی و محمد بن علی ماجیلویه، از علی بن ابراهیم، به ما گفته است.[١]

٣. ابن اسحاق ندیم او را در میان فقها، محدثان و علمای شیعه برشمرده است؛ آنجا که گفته است:

علی بن هاشم؛ و او علی بن ابراهیم بن هاشم از عالمان و فقیهان است و کتاب‌هایی دارد؛ از جمله کتاب المناقب، کتاب اختیارالقرآن، کتاب قرب‌الاسناد.[٢]

٤. ذهبی گفته است:

علی بن ابراهیم، ابوالحسن محمری، رافضی سرسختی است.

سپس گفته است:

او تفسیری دارد و از ابن ابی‌داوود، ابن عقده و جماعتی روایت می‌کند.[٣]

گفتنی است که در سخن ذهبی اشکالی به چشم می‌خورد؛ و آن این‌که طبقه علی بن ابراهیم بالاتر از ابن‌عقده (م ٣٣٣ق) است و از علی بن ابراهیم رواتی به نقل از ابن‌عقده نیافتیم. شاید ذهبی روایات ابن‌عقده را در تفسیر او یافته و گمان برده که علی بن ابرهیم آن را از ابن‌عقده روایت کرده است؛ درست، آن است که راوی از ابن‌عقده، عباس بن محمد شاگرد علی بن ابراهیم است. اما روایت او از ابن ابی‌داوود عبدالله بن سلیمان بن اشعث (٢٣٠ ـ ٣١٦ق)،[٤] که از هم عصران وی به شمار می‌رود، بعید به نظر نمی‌رسد؛ هر چند ما به روایتی از او دست نیافتیم.

٥. ابن‌حجر عسقلانی، پس از یاد کرد عبارت ذهبی، به عنوان مقدمه، گفته است:

او علی بن ابراهیم بن هاشم قمی است. ابوجعفر طوسی در مصنفی الامامیة از او یاد کرده و محمد بن اسحاق ندیم در الفهرست نام او را آورده و گفته است: او کتاب‌هایی چون التفسیر، الناسخ و المنسوخ، المغازی و الشرایع دارد.[٥]

اساتید علی بن ابراهیم

او، به سبب گستردگی روایات، برتر از دیگران است و نامش در اسناد روایات بسیاری به چشم می‌خورد که شمار آنها به ٧١٤٠ روایت می‌رسد.[٦] بی‌شک، این مقام رفیع مرهون اساتیدی است که نامشان زین پس می‌آید:

[١]. رجال النجاشی، ش٦٧٨.

[٢]. الفهرست، ش٣٨٠.

[٣]. الفهرست (ابن ندیم)، ص٣٢٥.

[٤]. میزان الاعتدال، ج٣، ص١١١، ش٥٧٦٦.

[٥]. همان، ج٢، ص٤٣٣، ش٤٣٦٨.

[٦]. لسان‌المیزان، ج٤، ص١٩١، ش٥٠٦.