س ٤٤- شخصى بنا دارد مايحتاج خود را بفروشد و با پول آن مايحتاج ديگر خود را خريدارى كند، مثلًا منزلش را كه كوچك است بفروشد كه با پول آن و با مقدارى ديگر از درآمد سال خود، منزل بزرگترى كه در حدّ شأنش باشد تهيه كند، يا ماشين مورد نياز خود را با طلاى همسرش و بعضى از وسائل منزل بفروشد و با پول آنها منزل مورد نياز خود را خريدارى كند، آيا خمس اين پولها واجب است؟

ج- در اين گونه موارد، چنانچه وسايل و مايحتاج و منزل سابق را به نيت تهيه وسايل و منزل و مايحتاج جديد مورد نياز و در حدّ شأن خود بفروشد و آنها را خريدارى كند، تخميس پول آنها واجب نمى‌شود.

س ٤٥- اين جانب سرمايه كارم يك دستگاه ماشين است كه خمس آن را نداده‌ام و اگر بخواهم به قيمت فعلى خمس آن را بدهم با مشكلات و عسر و حرج مواجه مى‌شوم، وظيفه‌ام چيست؟

ج- در فرض سؤال فعلًا خمس آن را به قيمت خريد بپردازيد ولى هر وقت آن را فروختيد بايد خمس افزايش قيمت را نيز بپردازد.

س ٤٦- شخصى مبلغى قرض گرفته و سال خمسى او رسيده، آيا بايد خمس آنچه را مانده بدهد؟

ج- خير، قرض خمس ندارد.

س ٤٧- شخصى وام گرفته، كه عين آن موجود است و اقساط آن را از پولى كه متعلق خمس نمى‌شود، مثل ارث يا شهريه پرداخته است، آيا به اين وام خمس تعلق مى‌گيرد؟

ج- در فرض سؤال خمس به آن تعلق نمى‌گيرد.

س ٤٨- چنانچه خريدار چك مدت‌دار بدهد كه پس از سه ماه وصول شود،