معاد و جهان پس از مرگ - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٠ - آيا ما نردبان ترقى ديگرانيم؟

سراسر آن بحث معاد است و از آيه ٥٧ تا ٧٣ (هفده آيه) همين بحث فلسفه آفرينش و قانون تكامل را به شكل جالبى با ذكر چند مثال تعقيب مى‌كند كه خلاصه مجموع آن چنين است:

«شما چگونه در رستاخيز ترديد مى‌كنيد» با اينكه:

اولًا: ما شما را آفريديم و به صورت نطفه‌اى در رحم مادر قرار گرفتيد و سير تكاملى خود را پيموديد و انسانى كامل شديد.

آيا آن كس كه اين سير تكاملى نطفه را در جنين رهبرى مى‌كند ممكن است آن را پس از به ثمر رسيدن متوقف سازد و يا ممكن است از تجديد حيات بعد از مرگ ناتوان باشد؟

ثانياً: شما به اين دانه‌اى كه در زمين مى‌افشانيد بنگريد، آيا شما مراحل تكامل آن را رهبرى مى‌كنيد، ما اگر مى‌خواستيم محصول آن را چيزى جز كاه خشكيده قرار نمى‌داديم.

اما ما اين جهان را به سوى تكامل پيش مى‌بريم و از يك دانه گندم دانه‌ها مى‌رويانيم و سپس جزء بدن انسان مى‌شود و مرحله تازه‌اى از تكامل را سير مى‌كند.

آيا ممكن است اين شعله فروزان تكامل با مرگ اين انسان بكلى خاموش گردد و سرانجام تبديل به خاك بى ارزش شود؟ آيا اين عمل، بيهوده كارى نيست؟

ثالثاً: اين آب گوارايى را كه شما مى‌نوشيد بنگريد، فراموش نكنيد كه آب شور و تلخ و ناگوارى در دريا بود، ما آن را تصفيه كرديم و به صورت ابر به آسمان فرستاديم ما مى‌توانستيم (املاح آن را نيز همراه آن به آسمان بفرستيم و) آن را آب تلخى قرار دهيم.