فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٣٩ - گفتارى در حكم تشريح سيدمحسن خرازى
امام فرمود: از مال زكات به ميزانى كه بتوانند با آن ميّت را تجهيز كنند به خانواده ميّت بپرداز تا ايشان خود به تجهيز ميّت قيام كنند.
گفتم: اگر ميّت، فرزند يا كسى كه به تجهيز او قيام كند، نداشته باشد، آيا من مىتوانم از مال زكات او را تجهيز كنم؟ فرمود: پدرم مىفرمود: حرمت بدن مؤمن پس از مرگ بسان حرمت بدن او در حال حيات است.
بنابراين بدن ميّت را دفن و تجهيز و كفن و حنوط كن و همه اين هزينه ها را از مال زكات به حساب آر و جنازهاش را تشييع كن. (٣٢)
حال اگر زكات هم در بين نباشد آيا هزينه تجهيز ميّت مسلمان بر مسلمانان واجب است يا نه؟
ديدگاه صاحب تنقيح، عدم وجوب است؛ به استناد حديث نفى ضرر، هرچند كه هزينه تجهيز ميّت، مقدمه واجب باشد؛ همچون تكفين و دفن (٣٣) اين نظريه هر چند از ظاهر عبارت فقها به دست آمده و به مقتضاى آن ميّت درحالت برهنه دفن خواهد شد، با اين حال چنين ادعايى در محلّ بحث ما دچار اشكال است؛ زيرا واگذاشتن ميّت به حال خود بدون تجهيز او هتك و اهانت به ميّت مسلمان به شمار رفته و شارع به چنين كارى رضايت نمىدهد. از اين رو احتياطا برمسلمانان لازم است هزينه تجهيز ميّت را به بيت المال قرض دهند و آن گاه كه زكات برايشان واجب مىشود، آن را از زكات حساب مىكنند.
مى توان مدّعى جواز بود و وصيّت ميّت را نافذ دانست. البته نه از آن جهت كه برخى گفته اند كه با وجود مصلحت عقلايى درچنين وصيتى ضرر صدق نمىكند؛ زيرا چنين
(٣٢) وسائل الشيعه، ج٢، ص٧٥٩، باب ٣٣ از ابواب تكفين، ح١.
(٣٣) تنقيح، ج٨، ص٤١٠.