نگاهی گذرا به حقوق بشر از دیدگاه اسلام - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٢٤ - نظامنامه حقوق و تكاليف بشر

ديگر انتظار داشت. طبعاً وقتى كارها، وظيفه‌ها و مسئوليت‌ها متفاوت باشد، به همان نسبت، حقوق، اختيارات و آزاديها نيز تفاوت پيدا مي‌کند. بنابراين، اختلاف و تفاوت حقوق زن و مرد امري طبيعي است.

مادّه نوزدهم: (١) «هر انسانى حق دارد تا آنجا كه با مصالح مردم منافات نداشته باشد، در فعاليتهاى سياسى و اجتماعى مشاركت كند و در انتخاب متصديان امور جامعه نقش داشته باشد».(١)

(٢) «هر انسانى در كيفيت فعاليتهاى سياسى و اجتماعى خود آزاد است. بنابراين، نمى‌توان كسى را از تشكيل انجمن، جمعيت و حزب يا عضويت در آنها باز داشت. همچنين نمى‌توان كسى را به عضويت در اين گونه تشکل‌ها اجبار کرد. اين آزادى شامل ديگر انواع فعاليت سياسى و اجتماعى از قبيل تأسيس روزنامه و مجله هم مى‌شود».

مادّه بيستم: «هر انسانى حق دارد كه در محدودة صلاحيت‌هاى خود به احراز مقامات و مناصب اجتماعى نائل آيد».

يعني هر فردى حق دارد كه با كسب صلاحيت لازم، به هر مقام و منصب اجتماعى كه مى‌خواهد ارتقا يابد و[٢] نمى‌توان كسى را خودسرانه از تصدى مقام و منصبى منع كرد.

مادّه بيست و يكم: «مشاركت در هر گونه فعاليت سياسى و اجتماعى كه براى تأمين مصالح عمومي ضرورت داشته باشد، وظيفة همة افراد جامعه است».

مطابق مادّة نوزدهم هر كسى حق دارد كه در فعاليتهاى سياسى و اجتماعى مشاركت كند. بر اساس اين مادّه، هر كسى مكلف است كه در فعاليتهاى سياسى و اجتماعى تا آنجا كه ضرورت دارد شركت نمايد.

---

[١]البته تعيين اينكه چه نوع فعاليت سياسي و اجتماعي به خير و صلاح مردم مي‌انجامد و نيز تعيين حدود اختيارات و آزاديهايي كه افراد جامعه در بر سر كار آوردن متصديان امور دارند، بايد در فقه اسلامي بررسي شود. [٢]مثلاً قاضي، وزير، نخست وزير، مشاور رهبر يا حتي رهبر شود.