نگاهی گذرا به حقوق بشر از دیدگاه اسلام - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ١٢٢ - نظامنامه حقوق و تكاليف بشر

علم و فن مفيد ديگر، چون موافق مصالح انسان است آزاد است. اما ترويج و اشاعة عقايد انحرافي و گمراه كننده، به دليل مخالفت با مصالح انسان‌ها، ممنوع است. پس ملاك آزادي و محدوديت، مصالح و مفاسد واقعي و نفس‌الامري است نه خواست مردم يا قانونگذاران.

حاصل آنكه فقط آموزش و گسترش عقايد و احكام دين و مذهب حق آزاد است. آموزش فساد، خيانت، فحشا، فسق و فجور، در واقع بد‌آموزي است و نه‌تنها تكامل‌آفرين نيست، بلكه زمينة سقوط جامعه را فراهم مي‌سازد و بنابراين ممنوع است.

مادّه هفدهم: «همه انسان‌ها از يك پدر و مادر آفريده شده‌اند، افراد يك نوع و احدند و تفاوت‌هايي مانند رنگ پوست، نژاد، خون، زبان، محل ولادت، و فقر و غنا در انسانيت آنان هيچ‌گونه تأثيرى ندارد. بنابراين، همگى در برابر قانون مساوي‌اند».

در واقع دليل بهره‌مندي انسان‌ها از نعمت‌ها و مواهب الهى، تأمين مصالح دنيا و آخرت و تکامل معنوي آنان است و اين علت در همة انسان‌ها مشترك است. بنابراين، نمي‌توان حقوق و آزادي‌هايى را به بعضى از انسان‌ها اختصاص داد. حكمت الهى اقتضا دارد كه همة انسان‌ها به رغم تفاوت‌هايي كه دارند، از نعمتهاى او به طور يكسان برخوردار باشند. بنابراين، ممتاز انگاشتن يك گروه از انسان‌ها و محروم كردن ديگران از نعمت‌هاي الاهي خلاف اقتضاى حكمت بالغة الهى است. خلاصه آنكه همة انسان‌ها از آن جهت که انسان‌اند داراي حقوق و تکاليف يکسان هستند و تفاوت‌هاي ظاهري و عَرَضي موجب اختلاف در حقوق نمي‌شود. مى‌توان گفت كه مفاد اين مادّه تأكيدى است بر آنچه از مواد قبل استفاده مى‌شود.

مادّه هجدهم: «مرد و زن در انسانيت و آنچه از لوازم مشترك انسان‌هاست يكسان‌اند و بر اين اساس در حقوق و آزاديهايى كه ناظر به همين مشتركات است برابرند. در عين