جنگ و جهاد - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٩٠ - جنگ و حفظ حرمت جان انسان
اكنون درمى يابيم كه تجزيه و تحليل پديده جنگ بر پايه ارزشهاى مادى و فرهنگ مادى گراى غرب، تحليلى ناقص و نارسا است. بر اساس توضيحات مذكور، كشتن انسان و قتل نفس را نمىتوان هميشه امرى مردود و ناصواب دانست، بلكه اين كار در مواردى عين عدالت و صواب است. از همين جا نيز راه براى موجه ساختن جنگ و جهاد فى سبيل الله باز مىشود. از اين دريچه مىتوان به مسأله جنگ با روشن بينى بيشترى نگريست. بر اين اساس، تشريع جنگ در نظام حقوقى اسلام، براى رسيدن جامعه بشرى است به كمال لايق خود كه فقط از راه خداپرستى حاصل مىشود.
بديهى است كه جنگ، نتايج بسيار ناخوش آيندى در پى دارد كه معلوم همگان است؛ لكن با كمى دقت، مىتوان دريافت كه برخى از جنگها داراى چنان پى آمدهاى مطلوبى است كه در مجموع، مصالحش بر مفاسد آن فزونى چشم گير دارد و طبعاً چنين جنگ هايى داراى ارزش مثبت خواهند بود.
البته درك اين كه كدام جنگ مصداق چنين جنگ هايى و داراى ارزش مثبت است و كدام جنگ داراى ارزش منفى، چندان آسان نيست. در پاره اى از جنگها تشخيص اين مسأله با استفاده از عقل محدود بشرى امكان پذير است، ولى در برخى موارد، اين كار از عهده عقل آدمى بر نمىآيد و احصاى كليه متغيرهاى دخيل و تعيين ميزان دخالت آنها و سنجش مصالح و مفاسد مربوط به يك جنگ امرى به غايت دشوار و گاهى ناممكن است. از اين رو در اين زمينه بايد گوش به فرمان خداى متعال بود؛ چرا كه او عالم به همه امور است و تمامى مصالح و مفاسد