«روایت» به‌عنوان بخش مهمی از منابع اصلی دین، در گذر زمان دست‌خوش رخدادها و جریاناتی شد که بیشتر از ناحیه راویان و محدثان بوده است. وضع حدیث، نقل روایات توسط راویان ناشناخته، غیر ضابط و نظایر آن، همواره سبب کاهش اعتماد مخاطبان به متون گزارش شده است.

دانشیان بزرگ شیعه در گذشته برای ارزشیابی و ارزشگذاری روایات، دارای مبانی ویژه‌ای در حجیت حدیث بوده و ملاک‌ها و معیارهایی را برای خویش ترسیم کرده بودند. به نظر می‌رسد که باز شناسی حدیث صحیح از سقیم بیشتر با تکیه بر قرائنی بوده که به اطمینان از صدور می‌انجامیده است.

اما در این میان نمی‌توان نقشِ محوریِ راوی را در انتقال تراث به نسل بعد، نادیده گرفت؛ زیرا بیشتر آسیب‌ها به روایات معمولا از ناحیه راویان بوده و بایسته است تا توجه رجالیان متقدم به توصیف راویان را در راستای امنیت روایت و شناسایی احادیث صحیح، ارزیابی نمود.

امروزه در بازخوانی متون کهن رجالی با تضعیفات متعددی روبه‌رو می‌شویم. این تضعیفات بی‌تردید برخاسته از مبانی و معیارهای مؤلفان بوده است. آنچه این قلم را بر آن داشت تا پژوهش حاضر را سامان دهد، این بود که در منابع رجالی، کدام دسته از راویان مورد بررسی قرار گرفته‌اند؟ به بیان دیگر رجالیان بیشتر به دنبال شناسایی وضعیت کدام دسته از راویان بوده‌اند؟ آیا برای ایشان جرح یا تعدیل تمام راویان ضرورت داشته است؟ آیا می‌توان گفت مجروح‌بودن پاره‌ای از راویان از منظر متقدمان تأثیر منفی در پذیرش روایات ایشان نداشته است؟

در مطالعات کتابخانه‌ها و جستجوهای شبکه‌ای(اینترنتی) به اثری کامل و مستقل که پاسخگوی این مسأله باشد، دست نیافتیم؛ تنها در لابه‌لای برخی از پژوهش‌ها سرنخ‌هایی در این زمینه یافت شد، که در مقاله حاضر از آن‌ها بهره جسته‌ایم. پیش از آغاز بحث لازم است زمان جرح‌پذیری راوی در نزد متقدمان روشن شود.