فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ١٩٥ - اكراه بر ارتداد
... ولاتكرهوا فتيتكم على البغاء إن أردن تحصّنا ... ومن يكرههّنّ فإنّ اللّه من بعد إكرههنّ غفور رّحيم. [١]
نور (٢٤) ٣٣
احكام اكراه
٥) عدم جواز اكراه زنان به هدف به دست آوردن مهريّه داده شده به آنان:
... لا يحلّ لكم أن ترثوا النّسآء كرها ولاتعضلوهنّ لتذهبوا ببعض مآءاتيتموهنّ ....
نساء (٤) ١٩
٦) جواز اكراه زنان براى واگذاشتن مهريّه خود در صورت ارتكاب فحشا از سوى آنان:
... لايحلّ لكم أن ترثوا النّسآء كرها ولاتعضلوهنّ لتذهبوا ببعض مآ ءاتيتموهنّ إلّاأن يأتين بفحشة مّبيّنة ....
نساء (٤) ١٩
٧) جواز اكراه مردم به پرداخت زكات از سوى امام مسلمانان:
خذ من أمولهم صدقة تطهّرهم و تزكّيهم بها .... [٢]
توبه (٩) ١٠٣
٨) حرام بودن اكراه كنيزان عفيف بر زنا:
... ولاتكرهوا فتيتكم على البغاء ان اردن تحصّنا ....
نور (٢٤) ٣٣
نيز---) همين مدخل، آثار اكراه، اكراه زنان
اكراه اصحاب كهف---) همين مدخل، اكراه بر ارتداد
اكراه انبيا---) همين مدخل، اكراه بر ارتداد
اكراه بر ارتداد
٩) اظهار كفر و ارتداد از سوى برخى مسلمانان صدر اسلام، بر اثر اكراه مشركان مكّه:
من كفر باللّه من بعد إيمنه إلّامن أكره وقلبه مطمئنّ بالإيمن .... [٣]
نحل (١٦) ١٠٦
١٠) تهديد شعيب (ع) و همراهان وى به اكراه بر ارتداد يا خروج از شهر و ديار از سوى قوم وى:
قال الملأ الّذين استكبروا من قومه لنخرجنّك يشعيب والّذين ءامنوا معك من قريتنآ أو لتعودنّ فى ملّتنا .... [٤]
اعراف (٧) ٨٨
١١) تهديد پيامبران بر ارتداد و روى آوردن به شرك يا خروج از شهر و ديار از سوى كافران:
وقال الَّذين كفروا لرسلهم لنخرجنّكم مّن أرضنآ أو لتعودنّ فى ملّتنا ....
ابراهيم (١٤) ١٣
[١] . استفاده ياد شده با توجّه به جمله «فإنّ اللّه من بعد إكراههنّ غفورٌ رحيم» است كه منظور، آمرزش اكراهشدگان است.
[٢] از امام صادق (ع) روايت شده است: امام، مردم را مجبور مىكند كه از اموال آنان زكات گرفته شود؛ زيرا خداى عزّوجلّ فرموده: از اموال آنان صدقه بگير. (بحارالأنوار، ج ٩٣، ص ٨٦، ح ٧)
[٣] طبق شأن نزول، آيه درباره گروهى از مسلمانان صدر اسلام (از جمله عمّار ياسر و پدر و مادرش) كه از سوى مشركان مكّه براى اظهار كفر و بازگشت به آيين شركآلود، تحت شكنجه شديد قرار گرفتند، نازل شد. براساس اين نقل، عمّار ياسر بر اثر شكنجه مجبور شد در ظاهر اظهار كفر و ارتداد كند؛ امّا قلب او مملوّ از ايمان بود. (مجمعالبيان، ذيل آيه)
[٤] از «لام» قسم «لنخرجنّك» استفاده مىشود كه آنان تصميم قطعى داشتند يكى از اين دو كار را درباره حضرت شعيب (ع) و مؤمنان انجام دهند.