فرهنگ قرآن - مرکز فرهنگ و معارف قرآن - الصفحة ٣١٠ - امداد
گردنبند امّجميل
٥) امّجميل، داراى گردنبندى از ليف خرما:
وامرأته حمّالة الحطب* فى جيدها حبل مّن مّسد.
مسد (١١١) ٤ و ٥
٦) گرفتار شدن امّجميل به عذاب شعلهور دوزخ با داشتن گردنبندى از ليف خرما:
وامرأته حمّالة الحطب* فى جيدها حبل مّن مّسد. [١]
مسد (١١١) ٤ و ٥
هيزمكشى امّجميل
٧) هيزمكشى امّجميل براى ريختن خار در راه پيامبر (ص):
وامرأته حمّالة الحطب فى جيدها حبل مّن مّسد. [٢]
مسد (١١١) ٥
٨) ترسيم عذاب امّجميل در دوزخ، به صورت زنى هيزمكش:
وامرأته حمّالة الحطب. [٣]
مسد (١١١) ٤
ام حبيبه بنتابىسفيان
ام حبيبه (رمله) بنت ابى سفيان، از مهاجران حبشه و همسر پيامبر (ص) است. [٤] برخى مفسّران، نزول آيه ٧ ممتحنه (٦٠) را درباره ازدواج پيامبر (ص) با وى دانستهاند كه سبب مودت بين حضرت و ابوسفيان شد. [٥] ذيل آيات ٢٨ و ٢٩ [٦] و ٥١ احزاب نيز كه به زنان رسول خدا مربوط مىشود، از وى ياد شده است. [٧]
امّ حَكم
امّ حَكم، دختر ابوسفيان و همسر عياضبنغنم فهرى است. [٨] براساس نقلى، آيه ١١ ممتحنه (٦٠) در پى امتناع وى ازهجرت بهمدينه وارتدادش نازلشد كه شوهرش او را رها كرد و مهريّهاش را از بيتالمال طلبيد. [٩]
امداد
امداد به معناى يارى رساندن در نيكى يا در بدى، [١٠] يارى كردن و يارى دادن، [١١] مال بخشيدن به كسى و
[١] «وامرأته» عطف بر ضمير فاعلى «سيصلى» است كه در آيه پيشين وجود دارد.
[٢] در شأن نزول آيه نقل شده است: امّجميل براى آزار پيامبر (ص) در راه حضرت، خار و خاشاك مىريخت. (مجمعالبيان، ذيل آيه)
[٣] برداشت مزبور، بر اين اساس است كه «وامرأته» عطف به ضمير فاعلى «سيصلى» و «حمّالة الحطب»، بيان تجسّم عمل دنيايى وى در دوزخ باشد.
[٤] أنسابالأشراف، ج ١، ص ٢٢٧.
[٥] النكت والعيون، ج ٥، ص ٥١٩؛ الدّرّالمنثور، ج ٨، ص ١٣٠.
[٦] مجمعالبيان، ج ٧- ٨، ص ٥٥٤.
[٧] جامعالبيان، مج ١٢، ج ٢٢، ص ٣١؛ روضالجنان، ج ١٦، ص ٨.
[٨] . المغازى، ج ٢، ص ٦٣٣.
[٩] تفسير ابنابىحاتم، ج ١٠، ص ٣٣٥٠؛ روضالجنان، ج ١٩، ص ١٦٨.
[١٠] لغتنامه دهخدا.
[١١] فرهنگ فارسى معين؛ فرهنگ لاروس.