نخست وزیر پاکستان نیز ضمن بی خاصیت خواندن جنگ ایران و عراق گفت: «کشورش امیدوار است ایران و عراق با قبول قطعنامه ٥٩٨ شورای امنیت، یک آتش بس فوری را در جنگ با یکدیگر اجرا کنند. ما خواستار پایان فوری این جنگ بی خاصیت هستیم و برای آن دعا می کنیم.»[١] رئیس جمهور پاکستان، ژنرال ضیاءالحق هم با انتقاد از عملکرد امریکا در قبال ایران که موجب نزدیکی هرچه بیش تر آن به شوروی می شود، از جمهوری اسلامی ایران خواست درمورد جنگ انعطاف بیش تری از خود نشان دهد تا این جنگ هرچه زودتر به پایان برسد.[٢]

١ ١١

طولانی شدن جنگ و تداوم جنگ ایران و عراق، اقتصاد و امنیت و ثبات عراق را به شدت تهدید می کند. عراق توان پرداخت بدهی های خود به کشورهای خارجی را ندارد. شرکت های آلمانی از سال ١٩٨٣ تاکنون مبالغ فراوانی از عراق طلب دارند که بالغ بر ٥/٣ میلیارد مارک می باشد و دولت آلمان پرداخت بدهی های مذکور را تضمین کرده است. دولت آلمان حتی تا پایان سال ١٩٨٤ ضمانت نامه های جدید صادراتی برای عراق صادر کرده است ولی درحال حاضر هنوز هم بسیاری از حساب های تسویه نشده عراق به آلمان وجود دارد. وزیر اقتصاد آلمان با تقاضای عراق مبنی بر ادامه صدور ضمانت نامه های دولتی برای رژیم عراق مخالفت کرد و از دولت عراق خواست تا هرچه سریع تر به پرداخت تعهدات عقب افتاده اش به شرکت های آلمانی اقدام کند. وی گفت تنها در چنین شرایطی است که دولت آلمان خواهد توانست مجدداً به صدور ضمانت نامه های صادراتی برای این کشور اقدام نماید.[٣]

پرداخت ٥٠٠ میلیون دلار دیگر از بدهی های سال ١٩٨٣ عراق برای دو سال دیگر به تعویق افتاد و در ماه مارس سال جاری یک وام ١٢٠ میلیون دلاری نیز به حالت تعلیق درآمد. مجله میدل ایست اکونومیک دایجست با اعلام این مطلب نوشت: قرار بود بانک رافدین در ٢٦ اکتبر نخستین بخش ٤/٧١ میلیون دلاری از وام سال ١٩٨٥ را بازپرداخت کند، لیکن اکنون با بانک بین المللی "اینجنت گلف" در بحرین ترتیبی داده تا بازپرداخت بدهی ها را سه سال دیگر به تعویق اندازد. این حداقل سومین وام اروپایی است که بغداد مجبور به تعویق زمان بازپرداخت آن شده است. بغداد از بانک های انگلیس خواسته یک وام ٣٠٠ میلیون دلاری را که توسط دولت انگلیس برای سال آینده ترتیب داده شده تأمین کنند. این وضع آشفته اقتصادی عراق در نتیجه جنگ این کشور علیه ایران است که روزانه ٤٠ میلیون دلار هزینه بر رژیم آن کشور تحمیل می کند.[٤]

از نظر امنیتی نیز جنگ پیامدهای تهدیدآمیزی برای عراق به همراه دارد. روزنامه سوئدی داگنزنیهتر با اشاره به تصور رهبران عراقی مبنی بر پیروزی سریع در جنگ، تداوم آن را تهدیدی جدی برای عراق دانسته و نوشته است: «تعداد بسیاری از نفرات واحدهای ارتش فرار کرده و خود را به مناطق باتلاقی در نواحی جنوب کشور رسانده اند.» این روزنامه به نقل از یک

[١] ٢٨. مأخذ٦، ص١٢، اسلام آباد - خبرگزاری آلمان، ٢٦/٨/١٣٦٦.

[٢] ٢٩. مأخذ٦، ص٣٦، اسلام آباد - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٢٦/٨/١٣٦٦.

[٣] ٣٠. روزنامه جمهوری اسلامی، ٢٧/٨/١٣٦٦، ص٧، خبرگزاری جمهوری اسلامی.

[٤] ٣١. همان، ص٧، خبرگزاری جمهوری اسلامی، به نقل از مجلة میدل ایست اکونومیک دایجست.