روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣٢٠ - روزشمار جنگ جمعه / ١٧ مهر ١٣٦٦ / ١٥ صفر ١٤٠٨ / ٩ اکتبر ١٩٨٧
در داخل امریکا خاطرنشان کردند که احتمال حملات ایران به نیروهای امریکایی ضعیف است و در صورت حمله با پاسخ شدید امریکا رو به رو خواهد شد.
گزارشگر ای.بی.سی امریکا نیز گفت: «انتظار پنتاگون و به عقیده من تمام دولت ریگان این است که ایران در ریسک یک درگیری با امریکا، بسیار محتاط خواهد بود و در صورت تشدید درگیری ها در هر سطحی، امریکا قادر به کاربرد قدرت برتر خود می باشد. ایران دارای تأسیسات پر ارزشی است که مایل به از بین رفتن آنها نیست. آنها نمی خواهند تعداد بیش تری از قایق های جنگی خود در جزیره فارسی را از دست بدهند و به وضوح مایل نیستند تأسیسات عظیم نفتی خود در جزیره خارک را نیز از دست بدهند.»[١]
برخلاف رسانه های امریکا، مطبوعات اروپایی بیش تر بر تأثیر حادثه اخیر بر افزایش بحران و احتمال درگیری ایران و امریکا تأکید دارند. آنها با استفاده از اصطلاحاتی چون جنگ تمام عیار، جنگی بی پرده و سکوتی شکننده، اوضاع حاکم بر خلیج فارس را تشریح کرده اند. روزنامه تایمز مالی چاپ انگلستان در شماره امروز خود نوشته است:« این برخورد خطرناک ترین درگیری بین نیروهای دو کشور بود و ظاهراً احتمال بروز یک برخورد تمام عیار در منطقه را زیادتر کرده است. این درگیری دیپلمات ها و ناظران کشتی رانی در منطقه را متعجب ساخت؛ زیرا اغلب آنها بر این عقیده بودند که ایران به رغم شعارهای خود سعی زیادی خواهد کرد که با امریکایی ها برخورد نداشته باشد.»[٢]
خبرگزاری رویتر هم گزارش داد: «غرق سه قایق توپدار ایران به وسیله امریکا، در انتظار پاسخی از تهران در میان هراس از جنگی بی پرده بین دو کشور است. ولی دیپلمات های مقیم خلیج فارس گفتند: سکوتی شکننده و فرار محتمل تر می باشد. لفاظی های شدید ایران به ندرت پیگیری می شود و بسیاری فکر می کنند که ایران در حمله به نیروهای امریکایی در خلیج فارس تأمل خواهد کرد. آنها همچنین انتظار حمله ای بی دلیل توسط نیروهای امریکایی به مواضع ایران را نیز ندارند. یک دیپلمات آسیایی گفت که اقدام اخیر امریکا می تواند اثری بر تهران داشته باشد. وی گفت پیام این بوده که حتی قایق های تندروی شما نیز ایمن نیستند.»[٣]
دیلی تلگراف و تایمز با اشاره به محدودیت های موجود برای دولت امریکا در آغاز جنگی گسترده، نوشتند که دولت ریگان اکنون به وسیله نمایندگان کنگره در مورد اجرای قانون اختیارات جنگی تحت فشار بیش تری قرار خواهد گرفت. بر اساس این قانون رئیس جمهوری باید کنگره را از خطر درگیری نظامی قریب الوقوع نیروهای امریکایی مطلع سازد. در این صورت هرگونه عملیات نظامی امریکا بدون تصویب کنگره ممنوع خواهد بود و نیروهای این کشور باید ظرف ٦٠ روز از منطقة خطر خارج شوند. با این حال ریگان تاکنون به درخواست نمایندگان کنگره اعتنایی نکرده و گفته است که ایران و امریکا در آستانه جنگ نیستند. وی بار دیگر پس از حمله شب گذشتة نیروهای این کشور به قایق های تندرو ایرانی احتمال وقوع جنگ با ایران را رد کرد.[٤]
[١] ٣٥. مأخذ ١، ص ٢٧ و ٢٨، واشنگتن - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ١٧/٧/١٣٦٦.
[٢] ٣٦. مأخذ١، ص٢٩ و ٣٠، لندن - خبرگزاری جمهوری اسلامی.
[٣] ٣٧. مأخذ ١، ص ٣٩، دوبی - خبرگزاری رویتر، ١٧/٧/١٣٦٦.
[٤] ٣٨. مأخذ ١، ص ٢٩ و ٣٠، روزنامه تایمز مالی(چاپ لندن).