ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ٢٢٠ - رواياتى در ذيل آيات مربوط به بهشت و نعمتهاى بهشتى
[رواياتى در ذيل آيات مربوط به بهشت و نعمتهاى بهشتى]
و در الدر المنثور است كه ابن ابى الدنيا در كتاب صفة الجنة ، و بزار، ابن مردويه، و بيهقى در كتاب البعث ، از عبد اللَّه بن مسعود روايت كردهاند كه گفت: رسول خدا ٦ به من فرمود: همين كه در بهشت نگاهت به مرغى بيفتد و هوس بريان شده آن را بكنى، همان مرغ در حالى كه بريان شده پيش رويت مىافتد[١].
مؤلف: در اين معنا روايات بسيارى رسيده و در بعضى از آنها آمده كه مؤمن هوس هر چيز را بكند برايش حاضر مىشود، و او از آن چيز مىخورد، و بقيهاش به همان حالت اول بر مىگردد، مثلا اگر مرغ باشد به سوى محل خود پرواز مىكند، و تازه در بين مرغان افتخار هم مىكند.
و در تفسير قمى در ذيل آيه شريفه (لا يَسْمَعُونَ فِيها لَغْواً وَ لا تَأْثِيماً) امام فرموده: لغو و تاثيم عبارت است از فحش و دروغ و غنا[٢].
مؤلف: شايد مراد از غنا ، لهو باشد، و ممكن هم هست كلمه غنا تصحيف شده خناء باشد، يعنى ناقل حديث آن را درست ننوشته باشد و خناء به معناى ناسزاگويى و فحش است.
و نيز در همان كتاب در ذيل آيه(وَ أَصْحابُ الْيَمِينِ ما أَصْحابُ الْيَمِينِ) نقل مىكند كه امام فرمود: اصحاب يمين عبارتند از على بن ابى طالب و شيعيان او[٣].
مؤلف: اين روايت نظر دارد به رواياتى كه در تفسير آيه(يَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُناسٍ بِإِمامِهِمْ فَمَنْ أُوتِيَ كِتابَهُ بِيَمِينِهِ)[٤] وارد شده، كه در آن روايات كلمه يمين به امام حق معنا شده. و معناى روايت قمى اين مىشود كه: يمين، على (ع) است، و اصحاب يمين اصحاب آن جناب و شيعيان او هستند. و به هر حال روايت از باب نشان دادن مصداق بارز آيه است، نه اينكه بخواهد بفرمايد آيه شريفه در خصوص على (ع) و شيعيانش نازل شده.
باز در آن كتاب در ذيل آيه(فِي سِدْرٍ مَخْضُودٍ) آمده كه اين سدر درختى است كه نه برگ دارد و نه خار، و وقتى امام صادق (ع) آيه(وَ طَلْحٍ مَنْضُودٍ) را تلاوت كرد، در معنايش فرمود يعنى رويهم چيده شده[٥].
[١] الدر المنثور، ج ٦، ص ١٥٥.
[٢] ( ٢ و ٣) تفسير قمى، ج ٢، ص ٣٤٨.
[٣] ( ٢ و ٣) تفسير قمى، ج ٢، ص ٣٤٨.
[٤] روزى كه ما هر جمعيتى را به نام امامش صدا مىزنيم، پس هر كس نامه عملش به دست راستش داده شود. سوره اسراء، آيه ٧١.
[٥] تفسير قمى، ج ٢، ص ٢٦٣.