جهان بینی توحیدی

جهان بینی توحیدی - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٤

بی‌محروم ، جامعه بی‌طاغوت ، جامعه عادله ، جامعه بی‌ظلم ، نه جامعه‌ بی‌تفاوت که خود نوعی ظلم و بی‌عدالتی است . فرق است میان تبعیض و تفاوت ، همچنانکه در نظام تکوینی جهان تفاوت هست و این تفاوتهاست که‌ به جهان زیبایی ، تنوع ، پیشروی و تکامل بخشیده است ، اما تبعیض نیست‌ . مدینه فاضله اسلامی مدینه ضد تبعیض است نه ضد تفاوت . جامعه اسلامی‌ جامعه تساویها و برابریها و برادریهاست ، اما نه تساوی منفی ، بلکه‌ تساوی مثبت . تساوی منفی یعنی به حساب نیاوردن امتیازات طبیعی افراد و سلب امتیازات اکتسابی آنها برای برقراری برابری ، تساوی مثبت یعنی‌ ایجاد امکانات مساوی برای عموم و تعلق مکتسبات هر فرد به خودش و سلب‌ امتیازات موهوم و ظالمانه . تساوی منفی از قبیل تساوی‌ای است که در داستانها آورده‌اند که جباری در کوهستانی زندگی می‌کرد و از عابرانی که از آنجا می‌گذشتند به عنوان مهمان‌ پذیرایی می‌نمود . هنگام خواب ، مهمان باید روی تختخواب معینی بخوابد . غلامان میزبان ، مهمان را روی تختخواب می‌خوابانیدند . اگر اتفاقا اندام‌ مهمان از تخت نه کوتاه تر بود و نه بلند تر ، اجازه داده می‌شد که بخوابد ، اما وای به حال مهمان نگونبخت اگر اندامش با تخت مساوی نبود . اگر اندامش بلندتر بود ، از طرف پا یا سر با اره مساوی می‌کردند و اگر کوتاه‌ تر بود ، آنقدر از دو طرف می‌کشیدند تا برابر شود و به هر حال پایان‌ کارش معلوم بود . اما تساوی مثبت از نوع بی‌نظری یک معلم مهربان دلسوز است که به همه‌ شاگردان با یک چشم نگاه می‌کند ، در صورت تساوی جوابها نمره مساوی می‌دهد و در صورت اختلاف در جوابها به