اطلاعات نظامی در اسلام - مناصره، عبدالله علي سلامه محمد؛ مترجم عبدالحسين بينش - الصفحة ٧٤ - مطلب دوّم معناى اصطلاحى اطّلاعات
زيانى به كشور خودى، مورد استفاده قرار مىگيرد. بهطور كلى، اطّلاعات عناصر زير را شامل مىگردد:
الف- دستيابى به اخبار مربوط به دشمن.
ب- تجزيه تحليل و ارزشگذارى اين اخبار و ارزيابى ميزان درستى آنها.
ج- تفسير اين اخبار و استنباط نتايج قابل حصول از آنها.
د- كمك به مسؤولان به وسيلۀ نتايج حاصل از اين اخبار.
ه- بهره بردن از اخبار و نتايج حاصل از آنها، در ترسيم نقشه و اخذ تصميم و مبارزه با كارهاى اطّلاعاتى دشمن. [١]
در اين ميان تعريف دايرة المعارف بريتانيا از واژۀ اطّلاعات جامعتر است و جزئيات بيشترى را ارائه مىدهد:
«اطّلاعات يعنى گردآوردن اخبار از كشورهاى دشمن و گاهى از كشورهاى دوست يا بىطرف؛ و ضد اطّلاعات عبارت از حفظ اسرار كشور خودى است. هر چند اطّلاعات در دوران صلح اساسا به مسائل جنگ و دفاع مىپردازد، اما به گردآورى و حفظ اخبار ديپلماسى، اقتصادى و صنعتى نيز اهتمام دارد. روشن است كه گردآورى و نگهدارى اخبار با يكديگر در ارتباطند و در برخى از كشورها هر دو مأموريت به يك سازمان سپرده مىشود و از آنجا كه تأثير اقدامهاى ضدّ اطّلاعاتى، اغلب به ميزان وجود اخبار اطّلاعاتى بستگى دارد، گردآورى اخبار بايد به شيوهاى كاملاً مطمئن انجام پذيرد.» [٢]
اطّلاعات از اصطلاحاتى است كه در خلال جنگ جهانى اوّل، يعنى هنگامى كه دولتهاى اروپايى بسيارى از كشورهاى جهان را وادار به شركت در جنگ يا مجبور به
[١] -ر. ك: محمود شيت خطاب و همكاران، اقتباس النظام العسكرى، ص ١٦٥؛ حافظ ابراهيم خيرالله، ملف السبعينات عالم الاستخبارات، ص ٥.
[٢] -احمد هانى، الجاسوسية بين الوقاية و العلاج، ص ٢٦.