حبط و تكفير «حَبط» به معناى باطل و بى‌خاصيت شدن عمل است. «١» قرآن مى‌فرمايد:
«لَئِنْ اشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَ لَتَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرينَ» «٢» اگر شرك بورزى، بدون شك عمل تو نابود مى‌شود و بيقين، از زيانكاران خواهى بود.
يكى از چيزهايى كه بروشنى، باعث حبط و نابودى اعمال انسان در دنيا و آخرت مى‌شود «كفر» است و گناه آن بقدرى زياد است كه بر ثوابهاى پيشين فائق مى‌آيد و همه را از بين مى‌برد. قرآن در اين باره چنين فرموده است:
«انَّ الَّذينَ يَكْفُرُونَ بِاياتِ اللَّهِ ... اولئِكَ الَّذينَ حَبِطَتْ اعْمالُهُمْ فِى الدُّنْيا و الْاخِرَةِ» «٣» هر كدام از شما مسلمانان، از آيين حقّ برگردد و كافر بميرد، پس اعمال نيك ايشان در دنيا و آخرت، نابود است و ايشان همواره در عذاب و آتش الهى خواهند بود.
به همين ترتيب هر يك از كارهاى بد- بر حسب اهميّت آن- كارهاى نيك را از بين مى‌برد. براى نمونه، پيامبر اكرم (ص) فرمود:
«ايَّاكُمْ وَ الْحَسَدَ فَانَّ الْحَسَدَ يَأْكُلُ الْحَسَناتِ كَما تَأْكُلُ النَّارُ الْحَطَبَ» «٤» از حسد برحذر باشيد؛ زيرا حسادت كارهاى نيك را همچون آتش كه هيزم را نابود مى‌كند، از بين مى‌برد.
«تكفير گناه» يعنى چشم پوشى از گناه و محو آن بخاطر انجام اعمال نيك.
قرآن كريم در اين باره تصريح كرده، مى‌فرمايد:
«به يقين، اعمال نيك، اعمال بد را از بين مى‌برد.» «٥»