مقدمه‌ از صدر اسلام، در كنار تفسير ترتيبى، تفسير موضوعى قرآن كريم نيز به ويژه در تعاليم معصومين (ع) وجود داشت، اما در قرن چهاردهم كه در واقع دوران بازگشت به قرآن و تدوين انديشه‌هاى دينى بود، تفسير موضوعى جايگاه والاترى پيدا كرد با طرح تفسير «قرآن به قرآن» در آثار مفسران بزرگى مانند علامه طباطبائى، اين روش در بين قرآن‌پژوهان و طالبان معارف قرآنى رونق بيشترى يافت. از آغاز قرن پانزدهم، تدوين و انتشار تفاسير موضوعى در حوزه‌هاى علميّه و دانشگاهها و بين مردم از استقبال زيادى برخوردار شد. و با توجه به مزاياى اين روش تفسيرى، انتظار مى‌رود به تدريج در تمام سطوح گسترش يابد و معرفت به موضوعات فراوان قرآنى از اين طريق بيشتر و عميق‌تر گردد و بستره آن نيز افزايش يابد.
يكى از موضوعات مهم قرآنى كه شايسته تفسير و تبيين موضوعى است، «يهود و بنى‌اسرائيل» است. اين موضوع هم‌