از اين رو به جاى اولويت دادن به هر كدام (امنيت و آزادى) بايد آنها را با محك عدالت سنجيد و در اين ارزيابى است كه حق تقدم و اولويت يكى از آن دو آشكار مى‌شود.

امنيت را نبايد يك مفهوم بسيط، و مطلق و انتزاعى تصور كرد. رسيدن جامعه به امنيت، گذر از همۀ گذرگاه‌هاى مذكور را مى‌طلبد و بدون ايجاد زمينه‌هاى مناسب سياسى، اقتصادى، فرهنگى و اجتماعى امكان وصول به امنيت پايدار وجود ندارد.

البته راه ديگرى براى ايجاد امنيت (صورى) وجود دارد كه راه رسيدن به آن سهل‌تر از راهبرد همه‌جانبۀ قبلى است. به‌طور معمول در شرايط استيلاى استبداد و سلطه استكبار، نفس‌ها بريده مى‌شود و شرايط يك امنيت صورى و گورستانى حاكم مى‌گردد و معمولا استبدادگران از اين حالت به عنوان توجيه كار خود استفاده مى‌كنند و امنيت را به رخ آزادى‌خواهان مى‌كشند. اما آنچه كه در چنين شرايطى رخ مى‌دهد در حقيقت امنيت نيست و درست ضد امنيت است.

در تدوين و تصويب قانون اساسى مصوب ١٣٥٨ جامع‌نگرى در مسئله امنيت ملى وجود نداشت و امنيت در قالب دفاع نظامى پيش‌بينى‌شده بود و شوراى عالى دفاع ملى موضوع بند (ج) اصل ١١٠، مسئله امنيت را در رابطه با مسائل دفاعى كشور در سطح اختيارات و مسئوليت‌هاى رهبرى مد نظر قرار داده بود.

در قانون اساسى مصوب ١٣٥٨ با چشم‌پوشى از مسئله امنيت ملى در عمل تعيين وضعيت آن به قانون عادى و مجلس شوراى اسلامى واگذار شده بود كه تأمين و تضمين آن را در قالب وظايف و زارت كشور مشخص كند. در بازنگرى سال ١٣٦٨ ضمن حذف مفاد بندج اصل ١١٠، نهاد جديدى براى تأمين امنيت با ابعاد مختلف تأسيس و در اصل ١٧٦ گنجانده شد. (٧)

منابع

١ - فرهنگ علوم سياسى / ١٧٣؛ ٢ - همان مأخذ / ٥٢؛ ٣ - سياست جهان / ٤٨٢؛ ٤ - فقه سياسى ٣٧٢/٣ و ٣٧٥؛ ٥ - فقه سياسى ٧٤٣/٧-٧٤٢؛ ٦ - قلم / ٩، بقره / ١٩٣ و ١٧٨، نحل / ١١٢ و ٤٥، انعام / ٨٢، نهج‌البلاغه /خ ١٣١ و نامه ٥٣، اصول كافى ٢٧٤/٢-٢٧٣، وسائل‌الشيعه ٤٢٤/١١، سفينة البحار ١ / ٤١، تحريرالوسيله ٤٩١/١؛ ٧ - فقه سياسى ٢٧٩/٧-٢٧٠.

امنيت (و ارزش آن از ديدگاه اسلام)

اسلام امنيت را يكى از اصول زندگى و حالتى اجتناب ناپذير در زندگى جمعى و عنصرى ضرورى در بهره‌ورى از مزايا و مواهب حيات، و نيز زمينه‌ساز تكامل و ارتقاى بشر تلقى كرده است، و از آن به عنوان يكى از مقدس‌ترين آرمان‌هاى بشرى و الهى ياد نموده است. با بررسى موارد زير مى‌توان ديدگاه اسلام را در اين زمينه به دست آورد:

١. ايمان كه به معناى باور همراه با عمل است و براى انسان امنيت به ارمغان مى‌آورد، (١) در قرآن و نصوص اسلامى به مقدس‌ترين سرمايۀ انسانى اطلاق شده است. موهبتى كه نجات و سرفرازى و نيكبختى و تعالى و سرنوشت انسان به آن بستگى دارد و تمامى وعده‌هاى الهى به وجود آن موكول شده است و ايجاد آن در قلب فرد و دل جامعه عمده‌ترين هدف و رسالت