ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٩٦ - دعاى ايمنى از شرّ شياطين و جنّيان
دعاى ايمنى از شرّ شياطين و جنّيان
خليل منتظر قائم
از روزى كه حضرت آدم (ع) پا بر كره خاك نهاد تا روزى كه به اذن خدا، آن وقت معلوم فرا رسد و ابليس به دست آخرين حجّت خدا نابود شود، بشر هيچگاه از شرّ شياطين جنّ و انس در امان نبوده است و هرگز نخواهد بود. از اين رو، انسان همواره نيازمند پناهگاهها و دستاويزهاى محكم و قابل اعتمادى است كه بتواند با بهرهگيرى از آنها از خطرات و آسيبهاى گوناگونى كه دين و ايمان، آسايش، آرامش، سلامتى و امنيّت و نجات و رستگارى او را تهديد مىكند، در امان باشد.
دعاها، تعويذها و حرزهايى كه از اهل بيت عصمت و طهارت (ع) به يادگار ماندهاند، از پناهگاههاى استوار، دستاويزهاى محكم و قرارگاههاى امنى هستند كه انسانها مىتوانند با تكيه بر آنها به امنيّت و آرامش مورد نظر دست يابند.
يكى از دعاهاى معروفى كه خواندن آن براى در امان ماندن از هر آنچه كه موجب بيم و هراس انسانها مىشود، سفارش شده دعايى است كه بزرگانى چون شيخطوسى[١]، امين الاسلام طبرسى[٢]، سيّد بن طاووس[٣]، شيخ كفعمى[٤]، محمّد باقر مجلسى[٥] و شيخ عبّاس قمى[٦] به آن توجّه و آن را در كتابهايشان نقل كردهاند.
شيخ عبّاس قمى دعاى ياد شده را در تعقيب نماز صبح، ذكر كرده است و دربارهاش مىنويسد:
اين دعا در هر صبح و شام خوانده مىشود و آن دعاى اميرالمؤمنين (ع) است در ليلةالمبيت.[٧]
سيّد بن طاووس نيز پيش از نقل اين دعا در معرفى آن مىگويد:
همچنين بگويد آنچه را مولاى ما اميرمؤمنان- درود خدا بر او باد- به هنگام خوابيدن بر بستر پيامبر- درود خدا بر او و خاندانش باد- خواند تا خود را از ريخته شدن خونش به دست دشمنان در امان دارد. اين دعا از دعاهاى مهم در هنگام صبح و شام است كه از مولايمان جعفر بن محمّد الصادق- درود خدا بر او باد-
نقل شده است.
زمانى كه آن حضرت در پى دستور منصور [عبّاسى] به عراق آمده بود، مردم پيرامون او جمع شدند و گفتند: اى مولاى ما! تربت قبر حسين- صلوات خدا بر او باد- شفابخش هر بيمارى است، آيا چيزى هست كه ايمنى بخش هر بيم و ترسى باشد؟ پس فرمود: «آرى، هرگاه يكى از شما مىخواهد كه از هر بيم و ترسى در امان باشد، تسبيح تربت آن حضرت را برگيرد و سه مرتبه دعاى آن كس را كه [براى حفظ جان پيامبر اكرم (ص)] در بستر او خوابيد، بخواند.»[٨]
امام صادق (ع) در ادامه، متن دعا را اينگونه بيان مىكند:
«أَمْسَيْتُ اللَّهُمَّ مُعْتَصِماً بِذِمَامِكَ و جَوارِكَ الْمَنِيعِ الَّذِى لا يُطَاوَلُ وَ لا يُحَاوَلُ مِنْ شَرِّ كُلِّ غَاشِمٍ وَ طَارِقٍ مِنْ سَائِرِ مَنْ خَلَقْتَ وَ مَا خَلَقْتَ مِنْ خَلْقِكَ الصَّامِتِ وَ النَّاطِقِ مِنْ كُلِّ مَخُوفٍ بِلِبَاسٍ سَابِغَةٍ حَصينَه وَلاءِ أَهْلِ بَيْتِ نَبِيِّكَ مُحْتَجِبا مِنْ كُلِّ قَاصِدٍ لِى إِلَى أَذِيَّةٍ بِجِدَارٍ حَصِينٍ الْإِخْلاصِ فِى الاعْتِرَافِ بِحَقِّهِمْ وَ التَّمَسُّكِ بِحَبْلِهِمْ مُوقِنا أَنَّ الْحَقَّ لَهُمْ وَ مَعَهُمْ وَ فِيهِمْ وَ بِهِمْ أُوَالِى مَنْ وَالَوْا وَ أُجَانِبُ مَنْ جَانَبُوا وَ اعادِى مَنْ عادُوا فَصَّلِ عَلى مُحمَّدٍ وَ آلِهِ وَ اعَزنِى اللَّهُمَّ بِهِمْ مِنْ شَرِّ كُلِّ مَا أَتَّقِيهِ يَا عَظِيمُ حَجَزْتُ الْأَعَادِى عَنِّى بِبَدِيعِ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ إِنَّا جَعَلْنَا مِنْ بَيْنِ أَيْدِيهِمْ سَدّا وَ مِنْ خَلْفِهِمْ سَدّا فَأَغْشَيْنَاهُمْ فَهُمْ لا يُبْصِرُونَ؛
خداوندا! شام كردم[٩] در حالى كه به حق و حرمت ارجمند تو كه نه كسى مىتواند بر آن برترى يابد و نه كسى مىتواند بر آن يورش برد، پناهنده شدهام [تا مرا] از شرّ هر ستمگر (نيرنگباز) و هر يورشبرنده در شب [خواه] از كسانى كه آفريدى و [خواه] از چيزهايى كه آفريدى از آفريدگان خموش و گويايت [در امان دارى] و مرا از هر چيز ترسناكى با زرهى بافته از ولايت خاندان پيامبرت محفوظ دارى و از شرّ هر آن كس كه آهنگ آزارم