گزیده ای از تربیت و اخلاق در نَهج البَلاغه و غُرَرُالحِکَم - پوریزدی، رحمت - الصفحة ٧٩ - غيبت نشانه ناتوانى

دو گرسنه سیر نمی‌شوند

قَالَ ٧ : مَنْهُومَانِ‌[١] لَا يَشْبَعَانِ طَالِبُ عِلْمٍ وَ طَالِبُ دُنْيَا؛

دو گرسنه هرگز سير نشوند: جوينده علم و جوينده مال.[٢]

نه علم و دانش و نه ثروت هیچ‌کدام حدومرزی و پایانی ندارند؛ و طالب واقعی آن‌ها، هیچ‌گاه قانع و راضی نمی‌شود.

غيبت نشانه ناتوانى‌

قَالَ ٧ : الْغِيبَةُ جُهْدُ الْعَاجِزِ؛

غيبت كردن تلاش ناتوان است.[٣]

فردی که ناتوان و ضعیف است و خودش به پیشرفت و رشد نرسیده است. این‌چنین شخصی شروع می‌کند به تخریب شخصیت دیگران تا از این طریق ضعف خود را جبران کند.

خشم و جدایی

قَالَ ٧ : إِذَا احْتَشَمَ[٤] الْمُؤْمِنُ أَخَاهُ فَقَدْ فَارَقَهُ‌؛

وقتى مؤمن برادرش را به خشم آورد، به‌یقین از او جداشده است.[٥]

[١] . سیری‌ناپذیر بودن، اشتهای شدید به چیزی داشتن است.

[٢] . ح ٤٥٧.

[٣] . ح ٤٦١.

[٤] . «حشم» به سه معناست، یکی به معنی به خشم آوردن و دیگری به معنای طلب شرمندگی و سوم به معنای خودخواهی وبرتری جویی است.

[٥] . ح ٤٨٠.