گزیده ای از تربیت و اخلاق در نَهج البَلاغه و غُرَرُالحِکَم - پوریزدی، رحمت - الصفحة ٦٨ - قلمرو ستايش

واجب است آبرو و شخصیت انسان حفظ شود ولی گاهی نیاز می‌شود تا از کسی درخواست یا خواهشی داشته باشیم. در این صورت نیکوست از کسانی که شایسته و لایق هستند درخواست کرد.

قلمرو ستايش‌

قَالَ ٧ : ‌ الثَّنَاءُ بِأَكْثَرَ مِنَ الِاسْتِحْقَاقِ مَلَقٌ‌ وَ التَّقْصِيرُ عَنِ الِاسْتِحْقَاقِ عِيٌّ أَوْ حَسَدٌ؛ ‌

مدح و ستایش، بيش ازآنچه كه سزاوار است نوعى چاپلوسى و كمتر از آن، عجز و درماندگى يا حسادت است.[١]

شایسته است در تعریف و تمجید اعتدال داشت. نه زیاد گویی شود تا فرد دچار غرور و خودبزرگ‌بینی شود و نه کم‌گویی شود بلکه باید صفات نیکش را یادآوری کرد تا دلگرم شود.

پرهيز از بدگمانى‌

قَالَ ٧ : ‌ لَا تَظُنَّنَّ بِكَلِمَةٍ خَرَجَتْ مِنْ أَحَدٍ سُوءاً وَ أَنْتَ تَجِدُ لَهَا فِي الْخَيْرِ مُحْتَمَلًا؛

شايسته نيست به سخنى كه از دهان کسی خارج شد، گمان بد ببرى، چراکه براى آن برداشت نيكويى مى‌توان داشت.[٢]

[١] . ح ٣٤٧.

[٢] . ح ٣٦٠.