برادرش معاويه جانشين او گرديد و پس از آن‌كه تمام سرزمين شام به دست مسلمانان افتاد، او والى تمام سرزمين شام شد. عثمان نيز در دوران حكومت خود، معاويه را در ولايت آن ديار ابقاء نمود.[١] آن هنگام كه عمر وى را والى شام نمود، ابوسفيان با خوش‌حالى به عمر گفت:

وصلتك رحم؛[٢]

صله رحم كردى.

در نتيجه، همه كسانى كه معاويه را به آن مقام رساندند، در اعمال خوب (اگر كار خوبى داشته باشد!) و بد او شريك هستند.

بنابراين خيلى واضح است كه سرانجام كارهاى معاويه به «الأعلى فالأعلى» مى‌رسد؛ يعنى با اندكى تأمّل و تفكّر در كارنامه او، اين سؤال‌ها مطرح مى‌شود:

چه كسى او را به اين سمت منصوب نمود؟

و با چه هدفى معاويه را به منصب ولايت شام برگزيدند و ....

٤. حديث ساختگى در مدح معاويه‌

برخى از اهل تسنّن حديثى را از پيامبر اكرم صلى اللَّه عليه وآله نقل مى‌كنند و مى‌گويند كه آن حضرت در مدح معاويه فرمود:

اللّهمَّ اجعله هادياً مهدياً، اهده واهد به؛[٣]

خدايا! معاويه را هدايت كن و به واسطه او ديگران را نيز هدايت فرما.

[١] - تاريخ مدينة دمشق: ٥٩/ ٥٥

[٢] - الاستيعاب: ٣/ ١٤١٧؛ اسد الغابة: ٤/ ٣٨٦؛ تاريخ مدينة دمشق: ٦٥/ ٢٥١

[٣] - تاريخ مدينة دمشق: ٥٩/ ٧٩؛ الاستيعاب: ٢/ ٨٤٣؛ الطبقات الكبرى‌: ٧/ ٤١٨؛ تاريخ بغداد: ١/ ٢٢٢ و منابع ديگر