پاسداران وحى - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ١٧٩ - بررسى پاره اى از روايات

خداوند دريافت كرد، جبرئيل به سويش مى‌آمد و با او، رو در رو، سخن مى‌گفت. برخى از پيامبران كسى است كه پيامبرى برايش فراهم مى‌شد، آن گاه در خواب مى‌ديد و روح نزد او مى‌آمد و با او سخن مى‌گفت و [حقايق را] برايش بازگو مى‌كرد، بى‌آن كه در بيدارى فرشته را بيند. و امّا «مُحَدَّث» كسى است كه [فرشته‌] با او حديث كند و او شنود، نه فرشته را ديدار كند و نه در خواب بيند.

٣- امام رضا عليه السلام در پاسخ حسن بن عباس معروفى نوشت:

الامامُ هُوَ الَّذى يَسْمَعُ الْكَلامَ وَلا يَرى‌ الشَّخْصَ. [١]

امام كسى كه سخن فرشته را مى‌شنود امّا او را نمى‌بيند.

ماحَصَلِ اين روايات، اين است كه امام عليه السلام اگرچه فرشته را ديدار نمى‌كند، امّا سخن او را مى‌شنود و حقايق غيبى در شكلِ تجلّىِ علمى، بر او آشكار مى‌شود. از اين رو، دانش او تنها از راه ظاهرِ قرآن و تعليم رسول خدا نيست. علاوه، خداوند در قرآن كريم همراه رسول خدا، امامان عليهم السلام را نيز، گواه اعمال بندگانش مى‌داند و تأييد و تكذيب آن‌ها را معيار درستى و نادرستى اعمال‌شان. و اين گواهى و شهادت حاكى از آگاهى بر اعمال بندگان است:

«وَكَذَ لِكَ جَعَلْنكُمْ أُمَّةً وَسَطًا لّتَكُونُوا شُهَدَآءَ عَلَى النَّاسِ وَ يَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيدًا». [٢]

و اين چنين شما را امتى ميانه ساختيم تا بر مردمان گواه باشيد و

[١]. همان.

[٢]. بقره، آيه ١٤٣.